Трамп бара преговори за Гренланд
21 јануари 2026
Американскиот претседател Доналд Трамп во завршниот говор на Светскиот економски форум во Давос, изјави дека „нема да користи сила“ за да го преземе Гренланд, но дека бара „итни преговори“ за американска аквизиција на островот.
Трамп истакна дека „многумина мислеле“ дека ќе прибегне кон сила, но дека тоа не е потребно. „Не сакам да користам сила. И нема да користам сила“, порача американскиот претседател пред светската јавност што го следеше преносот од швајцарскиот зимски центар.
„Она што го барам е парче мраз, студено и лошо позиционирано“, рече Трамп, додавајќи за НАТО: „Тоа е многу мало барање во споредба со она што им го дававме со децении.“
Европските лидери веќе беа загрижени поради повторените изјави на Трамп дека Арктичкиот остров, кој е дел од Данска, треба да стане дел од САД од причини поврзани со националната и глобалната безбедност. Претходно тој одбиваше да каже дали ќе исклучи испраќање американски трупи за да го потврди тоа барање.
Во Давос, Трамп изјави дека бара „итни преговори за повторно отворање на дискусијата за аквизицијата на Гренланд од страна на САД“.
„Не можете да го браните под кирија“
Министри од Данска, Гренланд и САД, заедно со американскиот потпретседател Џеј Ди Венс, веќе се сретнаа во Вашингтон на ова прашање, но разговорите постигнаа мал напредок. Данска соопшти дека ќе се формира работна група за да се утврди можен пат напред. Американските трупи веќе се стационирани на Гренланд.
Трамп, кој поголемиот дел од кариерата го помина во њујоршкиот сектор за недвижности, повтори дека САД мора да ја поседуваат големата арктичка територија од безбедносни причини, особено за поставување систем за противракетна одбрана. „Не можете да го браните под кирија“, нагласи тој. Според него, само САД можат вистински да го обезбедат Гренланд.
Американскиот претседател најави и низа средби посветени на Гренланд за време на престижниот собир во Давос.
Европските сојузници од НАТО изразија солидарност со Данска и Гренланд, но Трамп порача дека ќе воведе казнени царини од 1 февруари за да изврши притисок врз противниците на продажбата на островот на САД. Во реакција на заканите на Трамп, Европскиот парламент во средата (21.01.) ја суспендираше работата на договорот за слободна трговија со САД.
Во говор исполнет со поплаки и став дека САД им помагаат на другите без да добиваат возврат, Трамп повтори дека позицијата на САД за купување на Гренланд останува непроменета. Островот се смета и за богат со минерални ресурси. „Можете да кажете ‘да’ и ќе бидеме многу благодарни; можете да кажете ‘не’ и ќе запомниме“, предупреди тој.
Трамп се осврна и на други теми — внатрешна политика, иднината на Венецуела, зелената енергија и неговото уверување дека Европа е во пад — но главниот фокус на вниманието беа неговите изјави за Гренланд, кои предизвикаа загриженост во европските престолнини со денови.