Berlin walczy z antysemityzmem | Życie w Niemczech. Społeczeństwo, lifestyle, ciekawostki | DW | 17.03.2018
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
Reklama

Społeczeństwo

Berlin walczy z antysemityzmem

Synagoga w jednej z najbardziej muzułmańskich dzielnic Berlina oraz żydowska szkoła handlowa to dwa projekty, które Berlin realizuje w imię walki z narastającym antysemityzmem. Ale czy te pomysły cokolwiek zmienią?

Architektenkozept for den Neubau der Synagoge am Fraenkelufer Berlin ( d-form Architektenbüro)

Koncept odbudowy synagogi, biuro architektoniczne d-form

Dla większości Niemców wschodnioberlińska dzielnica Kreuzberg to symbol wielokulturowego społeczeństwa, gdyż mieszka tu wielu tureckich muzułmanów. Nie sposób więc przeoczyć symboliki odbudowy synagogi.

W dniu, w którym przedstawiciele władz miasta i berlińskiej społeczności żydowskiej wspólnie przedstawiali swoje plany, lokalna gazeta donosiła o wzroście liczby antysemickich zajść w Berlinie w latach 2013-2017 o prawie 100 procent, ze 149 do 288.

Przeciw podziałom

- Myślę, że to konieczne, byśmy wysłali sygnał do społeczności żydowskiej w Berlinie i Niemczech, że są tu mile widziani" - powiedział berliński poseł do Bundestagu Raed Saleh (SPD). - Gdzie, jeśli z Berlina powinien pójść sygnał przeciw podziałom w społeczeństwie? – pyta urodzony w Palestynie Saleh, który jako dziecko przybył do Niemiec. Dziś jest jednym z najważniejszych głosów na rzecz porozumienia międzykulturowego w Berlinie. Zapewnia, że będzie zabiegał o dotacje na ten projekt „w kościołach, synagogach i meczetach".

Zagrożone funkcjonowanie społeczności żydowskiej

historisches Foto (DW/J. Chase)

Synagoga - wygląd sprzed 1938 roku

- Nasi członkowie potrzebują pewności, że funkcjonowanie żydowskiej społeczności będzie tu możliwe. Obecnie jest ono zagrożone – powiedział przewodniczący Gminy Żydowskiej w Berlinie Gideon Joffe, podkreślając, że taką gwarancją będzie odbudowa synagogi Fraenkelufer. 

Z dawnej synagogi, która po dziś dzień jest użytkowana, przetrwało jedynie jedno skrzydło. Główny budynek został zniszczony podczas Nocy Kryształowej w 1938 r. i w ostatnich miesiącach wojny. Synagoga powstała w 1916 r., projektantem był żydowsko-niemiecki architekt Alexander Beer. Służyła gminie żydowskiej liczącej ponad 6000 osób. Beer został wywieziony do obozu koncentracyjnego w Terezinie, gdzie w 1944 r. został zamordowany.

Przebudowa głównej części synagogi nie ma być w pełni wierną rekonstrukcją dawnego budynku. Jeden z projektów przewiduje abstrakcyjną wersję pierwowzoru w kolorze ostrej bieli, która symbolizowałaby nieobecność żydowskiego życia zgładzonego przez nazistowskie Niemcy.

Lange Nacht der Religionen, Berlin (DW/K. Brady)

Synagoga Fraenkelufer 2015: Długa Noc Religii

Meczety częścią krajobrazu

Po wojnie do wschodniego Kreuzbergu - wraz z dzielnicami Neukölln i Wedding – przybywało coraz więcej muzułmanów, głównie Turków, zapraszanych do Niemiec w charakterze gastarbeiterów.

Szacuje się, że muzułmanie to dziś jedna trzecia mieszkańców Kreuzbergu, meczety stały się tu częścią tkanki miejskiej. Tymczasem w całej stolicy Niemiec jest tylko kilkanaście synagog, w tym postałości synagogi Fraenkelufer.

Nowe formy starego konfliktu

Prawicowy antysemityzm jest w Niemczech problemem, ale wzrasta też niechęć islamistów do Żydów. Tendencje te nasilają się w związku z napływem muzułmańskich imigrantów w ciągu ostatnich kilku lat. Głośny stał się między innymi przypadek żydowskiego ucznia, który opuścił swoje gimnazjum z powodu rasistowskich prześladowań.

Aby przeciwdziałać takim sytuacjom, berlińska gmina żydowska buduje pierwszą w powojennych Niemczech szkołę handlową na poziomie gimnazjalnym dla żydowskiej młodzieży. Szkoła będzie zlokalizowana w berlińskiej dzielnicy Mitte.

Gideon przyznaje, że zakładanie szkoły żydowskiej w obawie przed nietolerancją i brakiem akceptacji to "gorzka ironia".

Chase Jefferson /Monika Sieradzka

Redakcja poleca

Reklama