Delcy Rodriguez: Venezuela'nın "dişi kaplanı" kimdir?

Venezuela'nın tartışmalı Devlet Başkanı Nicolas Maduro'nun hafta sonu ABD güçleri tarafından derdest edilip New York'a götürülmesinin ardından yardımcısı Delcy Rodriguez ülkenin kilit ismi haline geldi. Maduro'nun uzun süreli sırdaşı da olan Rodriguez, geçici olarak Maduro'nun yerini aldı. Başlangıçta ABD saldırısına meydan okuyan bir tavır sergileyen Rodríguez, daha sonra Washington ile işbirliğine hazır olduğu mesajları verdi.

Rodrigez, sosyal medya hesabından "ABD hükümetini uluslararası hukuka uygun olarak birlikte yaşamayı güçlendirmeye odaklanan bir işbirliği üzerinde çalışmaya davet ediyoruz" diyerek bunun "savaş değil, barış ve diyalog" ile ilgili olduğunu yazdı.

Aslında keskin dili ve sol-milliyetçi çizgisiyle tanınan Rodrigez'e ülkesinde bu özellikleri sebebiyle kendisine "dişi kaplan" lakabı yakıştırılıyor.

Trump'ın tehditleriyle karşı karşıya olan 56 yaşındaki Rodriguez şimdi zor bir dönemeçte: Bir yandan ülkesinin kaderini belirlemek isteyen ABD'ye karşı kendini kanıtlamak ve halkı arkasına almak, öte yandan Washington'dan gelen yeni müdahale tehditleri karşısında Başkan Donald Trump yönetimiyle çatışmadan geçinmek için bir yol bulmak zorunda.

Peki Cumartesi günü Venezuela Yüksek Mahkemesi tarafından geçici devlet başkanı olarak atanan ve ordunun desteğini de alan Rodriguez kimdir? Solcu Rodriguez Ailesi'nin Venezuela tarihindeki yeri ne? Trump yönetimiyle Maduro'ya karşı bir komplo kurdu mu?

Bir gerillanın kızı

Tam adı Delcy Eloina Rodriguez Gomez olan siyasetçi, 18 Mayıs 1969'da Caracas'ta doğdu. Babası Jorge Antonio Rodriguez, 1960'lı yıllarda Marksist bir gerilla savaşçısıydı. 1976'da, üst düzey bir ABD'li yöneticinin kaçırılmasıyla bağlantılı olarak gözaltına alınıp şaibeli şekilde polis nezaretinde ölmesi, onu sol hareketin 'kahramanlarından' biri haline getirdi. bu olay, çocukları Delcy ile Jorge'nin siyasi kariyerlerini de şekillendirdi.

Maduro'dan sonra yönetimi geçici olarak devralan hukukçu Rodriguez, Hugo Chavez ve ardından Maduro döneminde hızla yükseldi. Ekonomi, Maliye, Dış Ticaret, İletişim ve Enformasyon ile Petrol bakanlıklarının yanı sıra İstihbarat Başkanlığı gibi kilit görevlerde bulundu.

Gazeteci Virginia Linares'e göre Rodriguez, son yıllarda zaman zaman Maduro'dan bile daha fazla güce sahip bir siyasetçi haline geldi.

Siyasi analist Pedro Benitez de Rodriguez'i, "Bunca yıl boyunca Maduro'nun en yakınındaki birkaç güvenilir kişiden biri oldu" sözleriyle tanımlıyor.

Gizli pazarlık iddiaları

Florida merkezli Kübalı ve Venezuelalı muhaliflerin "gözü, kulağı" olarak nitelenen Miami Herald gazetesinin Ekim ayındaki bir haberine göre Delcy ve kardeşi Jorge, Washington'a aylar önce Maduro olmadan bir geçiş hükümeti kurulması önerisinde bulundu.

Rodriguez o dönemde bu haberi "yalan ve leş kargalığı" olarak niteleyip reddetmiş ve "Asla bir imparatorluğun kolonisi olmayacağız" demişti. Fakat Maduro'nun yakalanmasından hemen sonra bir yandan müdahaleyi eleştirirken diğer taraftan müzakereye açık olduğu sinyallerini vermesi, gizli pazarlık iddialarının güçlenmesine neden oldu.

Bu arada Rodriguez, Maduro ve eşi Cilia Flores'in serbest bırakılması için çalışacak bir komisyon kurulduğunu duyurdu. Bu kurulun eş başkanlarından biri kendisi gibi Venezuela'nın nüfuz sahibi isimlerinden biri ve aynı zamanda Meclis Başkanı olan kardeşi Jorge oldu.

Maduro ve İçişleri Bakanı Diosdado Cabello'nun aksine, Delcy Rodriguez ve kardeşi Jorge, ABD Uyuşturucu ile Mücadele Dairesi'nin (DEA) arananlar listesinde yer almıyor.

Ancak "demokrasiyi baltalamak" ve "insan hakları ihlalleri" suçlamalarıyla ABD ve AB'nin yaptırım listesinde bulunuyor.

Rodriguez'i zor günler bekliyor

Şimdi geçici Başkan Rodrigez'in geleceği olağanüstü hal altındaki ülkeyi yönetirken halkı, orduyu, stratejik bölgelerde güçlü olan silahlı paramiliter güçleri ve imtiyaz sahibi binlerce generali kontrol edip edemeyeceğine bağlı. Rodriguez'in ayrıca Washington'dan gelen talimatları dengelemesi gerekiyor. Aksi takdirde Venezuela'nın bir iç savaşa sürüklenmesinden endişe ediliyor.

Trump'ın tehditleri de Rodrigez'in nasıl bir baskı ile karşı karşıya olduğunu açıkça gösteriyor. Trump, dün akşam gazetecilere Washington'a uçarken yaptığı açıklamada Rodríguez'in Maduro'dan bile "daha kötü bir durumla" karşı karşıya kalabileceğini söyledi.

Daha önce The Atlantic dergisine şunları söylemişti:

"Eğer doğru olanı yapmazsa, çok yüksek bir bedel ödeyecek, muhtemelen Maduro'nunkinden daha yüksek."

AFP,dpa/ETO,HS