Aziz İhsan Aktaş dosyası: 200 sanıklı dava başladı

İstanbul'da iş insanı Aziz İhsan Aktaş liderliğinde kurulduğu iddia edilen suç örgütüne ilişkin davanın ilk duruşması bugün yapılıyor. İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nde görülen davada aralarında beşi tutuklu, ikisi tutuksuz olmak üzere CHP'li yedi belediye başkanının da bulunduğu toplam 200 sanık yargılanıyor.

Aziz İhsan Aktaş davası, Silivri Cezaevi Kampüsü içerisindeki 1 Nolu duruşma salonunda başladı.

Aziz İhsan Aktaş duruşma salonuna korumalarıyla birlikte geldi. "Bir gazetecinin söylemek istediğiniz bir şey var mı" sorusuna Aktaş, "İlk gün söylediğim gibi kaçmadım buradayım. Söyleyeceklerimi tekrarlayacağım" sözleriyle yanıt verdi. 

Tutuklu belediye başkanları, alkışlar eşliğinde salona getirildi, izleyiciler tarafından "Rıza Başkan," "Utku Başkan," "Zeydan, Adana gibi Başkan" sloganları atıldı. Jandarma tarafından izleyiciler uyarıldı. 

Sanıkların salonda hazır edilmesinin ardından İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi heyeti salondaki yerini aldı. 

Duruşmanın ilk gününün kimlik tespiti işlemleriyle geçmesi bekleniyor. Mahkeme heyetinin düzenlediği tensip zaptına göre, kimlik tespitinin ardından ilk olarak tutuklu sanıkların savunmaları alınacak. Sanıkların savunmalarını 10 başlık altında yapacağı öğrenildi.

Mahkeme, yargılamanın en fazla 2 bin 520 gün, yani 7 yıl içinde tamamlanmasını hedeflediğini bildirdi.

Duruşmayı 25 gazeteci izleyebilecek

Mahkeme heyeti, duruşma düzenine ilişkin 23 Ocak'ta bir dizi tedbir aldı. Bu kapsamda cezaevi çevresi ve içerisinde yoğun güvenlik önlemi alınması talimatı verildi.

Duruşmalar, 27 Ocak'tan 20 Şubat'a kadar sürecek. Mahkeme heyeti, duruşmayı beşi yabancı olmak üzere 25 gazetecinin izlemesine karar verdi. Yabancı gazeteciler için akreditasyon ve "güvenlik görevlilerince risk değerlendirmesi" şartı aranacak.

Mahkeme, her sanığın üç avukatla temsil edilmesine karar verdi. Gerekçe olarak "hakkın kötüye kullanılmaması ve adil yargılanma ilkeleri" gösterildi. Duruşma salonunda ses ve görüntü kaydı alınması da yasaklandı.

Hangi belediye başkanları yargılanıyor?

Soruşturma kapsamında görevden uzaklaştırılan ve halen tutuklu bulunan Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar, Beşiktaş Belediye Başkanı Rıza Akpolat, Avcılar Belediye Başkanı Utku Caner Çaykara, Seyhan Belediye Başkanı Oya Tekin ve Ceyhan Belediye Başkanı Kadir Aydar davanın tutuklu sanıkları arasında yer alıyor.

Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer ile Adıyaman Belediye Başkanı Abdurrahman Tutdere ise davada tutuksuz sanık olarak yargılanıyor.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan 579 sayfalık iddianamede, Aziz İhsan Aktaş'ınCHP'li belediyelerden aldığı ihalelere fesat karıştırıldığı, rüşvet verildiği ve kamunun zarara uğratıldığı iddiaları var. İddianamenin merkezinde özellikle Beşiktaş Belediyesi ile Aktaş arasındaki ihale ilişkileri yer alıyor.

Kime kaç yıl hapis cezası isteniyor?

İddianamede örgüt lideri olmakla suçlanan ancak tutuksuz yargılanan Aziz İhsan Aktaş hakkında çeşitli suçlardan 187 yıldan 450 yıla kadar hapis ve mal varlıklarının müsadere edilmesi talep ediliyor. Suçlamalar arasında "suç işlemek amacıyla örgüt kurma", "ihaleye fesat karıştırma", "resmi/özel belgede sahtecilik", "rüşvet verme", "kamu zararına dolandırıcılık" ve "suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama" yer alıyor.

Avcılar Belediye Başkanı Utku Caner Çaykara'nın da ihaleye fesat karıştırma ve rüşvet alma suçlarından 5 yıldan 15 yıla kadar hapisle yargılanması talep ediliyor. Seyhan Belediye Başkanı Oya Tekin, Ceyhan Belediye Başkanı Kadir Aydar, Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar ve Adıyaman Belediye Başkanı Abdurrahman Tutdere ise yalnızca rüşvet alma suçlamasıyla 4'er yıldan 12 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya bulunuyor.

Zeydan Karalar hakkındaki iddialar Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı değil, 2014-2019 yılları arasındaki Seyhan Belediye Başkanlığı dönemine ilişkin. Şirket yöneticilerinin, AKP döneminde ihale aldığı Seyhan Belediyesi'nden alacaklarının ödenmesi için belediyenin temizlik işleri müdürüne rüşvet verildiği iddiası iddianamede var. Savcılık, bu olaydan Karalar'ı sorumlu tutuyor. Ancak İstanbul'da temizlik işleri müdürünün aldığı iddia edilen rüşvetin görüntüsü de bu paranın Aktaş'a iletildiğine ilişkin somut bir delil iddianamede yer almıyor.

17 Ocak 2025'te tutuklanan Beşiktaş Belediye Başkanı Rıza Akpolat ise suç örgütüne üye olma, 26 ayrı ihaleye fesat karıştırma, rüşvet alma, sahtecilik ve kamu zararına dolandırıcılık gibi suçlamalarla 133 yıldan 337 yıla kadar hapis cezası talebiyle yargılanıyor.

CHP'li Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer hakkında da ihaleye fesat karıştırma ve özel belgede sahtecilik suçlamalarıyla 3 yıldan 9 yıla kadar hapis cezası talep ediliyor.

"Para cezasına çevrilebilecek suçtan bir yıldır cezaevindeler"

Tutuksuz sanıklardan Esenyurt Belediye Başkanı Ahmet Özer'in avukatı Hüseyin Ersöz, dava öncesinde DW Türkçe'ye konuştu.

Ahmet Özer'e yönelik suçlamalara değinen Ersöz, Esenyurt Belediyesi'nde gerçekleşen "çöp toplama ihalesiyle" ilgili soruşturma aşamasında bilirkişi raporu alındığını anımsattı. Bu raporda Ahmet Özer'in hukuki bir sorumluluğu olmadığına dikkat çekildiğini belirten Ersöz, bu rapor üzerine mahkemenin Özer'i tensip ara kararıyla tahliye ettiğini anlattı.

Raporda "kamu zararı oluşmadığı" değerlendirmesinin yer aldığını aktaran Ersöz, "Bu, tutuklu sanıkların hepsinin tahliye edilmesini zorunlu kılan bir kanaat aynı zamanda. Bunun önemi şu: Dosyada ihaleye fesat karıştırma suçunun unsurları oluşmamakla birlikte davanın 'siyasi niteliği' gereği yargılama sonunda bir ceza verilmesi halinde dahi 'cezaların para cezasına çevrilmesi' gerekiyor. Özetle para cezasına çevrilecek bir suçtan kaynaklı olarak Esenyurt Belediyesi çalışanları bir yıldır tutuklu bulunuyor" dedi.

"Belediye başkanları tahliye edilmeli"

Avukat Ersöz, diğer yandan Avcılar, Adana Büyükşehir, Seyhan ve Ceyhan Belediye Başkanları hakkında istenen cezaların da tutuklu kalmalarını gerektirecek nitelikte olmadığını kaydetti. Ersöz, bunun gerekçesini şöyle açıkladı:

"Öyle ki, yöneltilen suçlamalar nispetinde, yargı pratiğinde en uzun tutuklu kalan belediye başkanları bu kişiler olabilir. Diğer yandan yakın zamanda Meclisten geçen ve Covid düzenlemesi olarak bilinen infaz değişiklikleri, bu davada yargılanan kişilerin olası bir ceza alması halinde dahi kapalı ceza infaz kurumunda kalmalarını zorunlu kılmıyor. Bu sebeple bu davada tutukluluk 'peşin cezaya' dönüşmüş durumda. Tensip zaptıyla tahliye olması gereken isimlerin halihazırda tutuklu olmaları, kanımca adil bir yaklaşım değil."

Birçok kişinin etkin pişmanlık beyanları kapsamında tutuklu olduğunu anımsatan Ersöz, bu isimlerin başında ise Aziz İhsan Aktaş'ın geldiğine dikkati çekti.

Aktaş'ın davaya "teknik mütalaa" sunduğunu belirten Ersöz, "1453 sayfalık bu mütalaada dosya sanıklarına isnat edilen ihaleye fesat karıştırma suçlarının unsurlarının oluşmadığı değerlendirmesi var. Bu tezatlığı eminim ki davaya bakan hakimler de görüyordur. Ne ölçüde adil bir yargılama olacağını ise önümüzdeki birkaç gün bizlere gösterecek" dedi.

DW, ANKA/AU, HS, JD