Naziru li se podele među Mađarima? | Izbor iz štampe | DW | 26.08.2009
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

Izbor iz štampe

Naziru li se podele među Mađarima?

Skandal u Slovačkoj, mađarskom kralju „uskraćeno“ gostoprimstvo u Komarnom, položaj Roma u Mađarskoj, ima li kraja agoniji zvanoj Opel – o svemu tome u današnjem pregledu nemačke štampe.

Ko u Mađarskoj brine o položaju Roma?

Ko u Mađarskoj brine o položaju Roma?

Proteklog vikenda slovačke vlasti nisu dozvolile mađarskom predsedniku Laslu Šoljomu da prisustvuje otkrivanju spomenika mađarskom kralju Ištvanu Prvom u Komarnom, gradu koji je inače središte mađarske manjine u Slovačkoj. Tim povodom list Frankfurter algemajne cajtung piše:

„Namera mađarskog predsednika da prisustvuje otkrivanju spomenika izazvala je uzbuđenje u Slovačkoj, jer se spomenik otkriva u Komarnom, na slovačkoj teritoriji koja je, istina, hiljadu godina bila deo Mađarske, ali je već ceo vek Slovačka. Slovački premijer Robert Fico pominjao je „neviđenu provokaciju“, čak pokušaj da se manifestuje mađarska državnost na slovačkom tlu.

Ima li spasa Opelu?

Ima li spasa Opelu?

Mađarska manjina koja čini dobru desetinu stanovništva Slovačke povod je i predmet sporenja Bratislave i Budimpešte otkako obe prestonice mogu da govore u svoje ime nakon što je nestalo sovjetskog jarma, a Slovaci bi rekli i češkog. Uspešna borba za sopstvenu državnost kod Slovaka pobuđuje zabrinutost da bi i „njihovi Mađari“ mogli da teže secesiji. Slovačka strahovanja podstaknuta su zahtevima dobro organizovane mađarske manjine za različitim vidovima autonomije, ali i polaganjem prava Budimpešte da bude zaštitnica svih Mađara koji posle Trijanonskog sporazuma više ne žive na mađarskoj teritoriji. Najava bivšeg predsednika Antala da „u duši“ želi da bude predsednik svih 15 miliona Mađara (dakle, i manjina u drugim državama) uznemirila je ne samo susednu Slovačku.

Osim toga, mađarska manjina u južnoj Slovačkoj vrlo je samosvesna, sa dobrim istorijskim pamćenjem i zna ko je vladao na tim prostorima kada se još Slovačka, na mađarskom, zvala Gornja Zemlja. U Komarnom, Dunajskoj Sredi i drugim mestima u kojima uglavnom žive Mađari lako se može steći utisak da su tamo, zapravo, Slovaci manjinski, a Mađari većinski narod.

Na unutrašnjem planu najnoviji spor mogao bi pomoći Ficoovoj vladi utoliko što skreće pažnju sa ekonomske krize, spoljnopolitički premijer ništa ne dobija. On je već na gorem glasu od prethodnika Mečijara. Kada je reč o imidžu, slovačka vlada beznadežno zaostaje za mađarskom. Budimpešta je već najavila da će o svemu obavestiti Brisel. To, po pravilu, čini onaj ko je žrtva. Mnoge članice EU odavno znaju o čemu je reč i sada su samo ponovo suočene sa posledicama odluke donesene pre 89 godina u zamku Trijanon kod Versaja“, piše „Frankfurter algemajne cajtung“.

A berlinski Tagescajtung zabrinut je zbog položaja Roma u Mađarskoj i piše:

„Od osnivanja ekstremne desničarske Mađarske garde položaj Roma, koji čine oko sedam odsto stanovništva, se pogoršao. Stranka Jobik, čije je, u međuvremenu zabranjena Mađarska garda paravojno krilo, na izborima za Evropski parlament dobila je 15 odsto glasova. Istina, Romima se više ne udara pečat na telo i ne kradu im konje. Ali, već u devedesetim godinama počelo je osnivanje roditeljskih inicijativa koje su tražile da romska deca ne pohađaju škole. Gradonačelnici su plaćali šefovima romskih klanova za iseljenje sa teritorije njihovih gradova. Na takvo raspoloženje oslanjaju se ekstremni desničari koji šire antiromske parole i pri tom gotovo da ne nailaze na otpor u društvu“, piše „tagescajtung“.

Povodom vesti da Dženeral motors, izgleda, ipak ne bi da proda Opel list Rajniše post piše:

Romi su meta napada i u Slovačkoj

Romi su meta napada i u Slovačkoj

„Greška savezne vlade bila je što je pogrešno procenila veličine i odnose snaga u nemačko-američkom pokeru oko Opela. U Berlinu su jednostavno ignorisali kraj stečajnog postupka u Dženeral motorsu u julu. Nemci su i dalje verovali da GM-u, uprkos njegovoj volji, mogu da nametnu Magnu kao kupca Opela. I sada džin koji je ponovo stao na noge pred celim svetom pokazuje da već to što ništa ne čini blokira nemačku vladu. Berlin može da zaboravi na želju da slučaj Opel okonča pre izbora krajem septembra. A moguće je da više i nema rešenja“, piše „Rajniše post“.

A o tome zašto Dženeral motors ne bi da se rastane od Opela list Berliner morgenpost piše:

„Ukoliko GM proda Opel ostaće bez evropskog tržišta, jer prodaja ševroleta i kadilaka ni na koji način ne može da nadoknadi taj gubitak. Osim toga, Opel i Voksal predstavljaju trećinu obrta koncerna. Međutim, najvažniji razlog mogla bi biti tehnološka znanja nemačkog Opela. Opel je Dženeral motorsov centar za štedljive motore koji ne zagađuju životnu sredinu. Imajući sve to u vidu ne čudi što u Dženeral motorsu postoje jake snage koje se protive njegovoj prodaji. Prema njihovom mišljenju to bi bilo kao da se čoveku bez noge oduzmu štake. Zato svaki dan bez odluke o prodaji Opela Magni znači korak bliže njegovom ostanku pod upravom Detroita“, piše „Berliner morgenpost“.

priredio Nenad Briski

odg. urednik: N. Jakovljević