Tajemniczy krewny wilka w niemieckich lasach

Szakale złociste podbijają lasy Niemiec: są mniejsze od spokrewnionych z nimi wilków, ale większe od lisów. I znacznie odważniejsze od swoich pobratymców, jeśli chodzi o bliskość ludzi.

Szczególnie często widywane są na południu Niemiec. Pozostaje jednak wiele otwartych pytań: jak szakal złocisty wkomponuje się w swoje nowe środowisko? I czy jego obecność będzie wiązała się z wyzwaniami? Nowe badanie przeanalizowało rozprzestrzenianie się szakala złocistego w 13 krajach europejskich.

Zmiany klimatyczne sprzyjają

Szakale złociste żyją w Azji i Europie Południowo-Wschodniej, ale w przyszłości mogą opanować około 75 procent kontynentu europejskiego jako swoje siedlisko – do takiego wniosku doszli autorzy badania opublikowanego w czasopiśmie naukowym „Nature”. Zespół pod kierownictwem Nathana Ranca z Uniwersytetu w Tuluzie przeanalizował dane z lat 2001–2017 z 8991 lokalizacji, w których występują szakale złociste.

Od 2012 roku szakale złociste najpierw silnie rozprzestrzeniły się w Europie Południowo-Wschodniej, a następnie stopniowo coraz dalej na północ. Pierwsze ślady ich obecności odnotowano również w Polsce w 2015 roku – w dolinie Biebrzy i w pobliżu Białej Podlaskiej. Nie jest jeszcze jasne, jak silna będzie ta ekspansja, ale według naukowców szakale złociste mogą zwiększyć swój obszar występowania w Europie nawet sześciokrotnie.

Jednym z powodów jest to, że szakale złociste czują się lepiej, gdy zimą pokrywa śnieżna utrzymuje się tylko przez kilka dni. Zmiany klimatyczne poprawiają więc warunki życia stych zwierząt, co staje się coraz bardziej widoczne również w Niemczech.

"Zdolność adaptacyjna"

To, jak bardzo szakale złociste się rozprzestrzeniają, zależy jednak w znacznym stopniu od wilków, ponieważ szakale ich unikają. Wilk znajduje się w łańcuchu pokarmowym wyżej i odbiera im przede wszystkim pożywienie, ale może też bezpośrednio je atakować i zabijać. Oznacza to, że szakale złociste muszą szukać swojej niszy obok wilka.

Zgodnie z wynikami badania zwierzęta znalazły tę niszę w pobliżu ludzi. Z natury płochliwe szakale złociste zbliżają się coraz bardziej do wsi i miast, aby w pewnym stopniu uniknąć krewniaków. W badaniu mowa jest również o „ludzkiej tarczy” („human shield”).

Szakal złocisty w Niemczech

Szakal złocisty został po raz pierwszy odkryty już w 1997 roku w Brandenburgii, natomiast w Badenii-Wirtembergii – dopiero w roku 2018. Obecnie to właśnie tam obserwuje się najwięcej szakalów złocistych. W tym roku zgłoszono już 53 osobniki, a w ostatnich latach liczba obserwacji wzrosła. W południowych Niemczech szakal złocisty jest obecnie uważany za gatunek rodzimy w trzech regionach.

Dane dotyczące obserwacji szakala złocistego powstają nadal raczej jako produkt uboczny monitoringu wilków i rysi. Oba te gatunki przyciągają znacznie więcej uwagi. Jednak eksperci są pewni, że liczba doniesień o szakalach złocistych będzie rosła.

Jest ich więcej niż sądzono 

Szakale są objęte w Niemczech ochroną i – inaczej niż w Polsce – nie wolno na nie polować. W przeciwieństwie do wilków żywią się raczej mniejszymi ofiarami, takimi jak ptaki, gryzonie, owady, padliną oraz roślinami.

Autorzy badania podkreślają, że szakale złociste najlepiej czują się na obszarach o średniej gęstości drzew i w pobliżu zbiorników wodnych. Eksperci z Instytutu Badań i Doświadczeń Leśnych przypuszczają, że w Badenii-Wirtembergii i w całych Niemczech żyje znacznie więcej szakalów złocistych, niż dotychczas sądzono. Liczba niezgłoszonych przypadków jest duża. W ten sposób szakale złociste, jako krewniacy wilków, zapełniają w Niemczech nowe siedlisko, pozostając w dużej mierze niezauważone.

(ARD, tagessschau.de/du)

Chcesz skomentować ten artykuł? Dołącz do nas na Facebooku! >>