Rocznica zakończenia wojny: polscy kombatanci w Berlinie | Polska-Niemcy – wymagające sąsiedztwo. Serwis DW po polsku | DW | 09.05.2012
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
Reklama

Polska i Niemcy

Rocznica zakończenia wojny: polscy kombatanci w Berlinie

Pod Pomnikiem Polskiego Żołnierza i Niemieckiego Antyfaszysty w Berlinie odbyła się uroczystość z okazji 67. rocznicy zakończenia II wojny światowej. Tym razem przybyła na nią delegacja Polskiego Związku Kombatantów RP.

Ort: Berlin Friedrichshain, am Denkmal des Polnischen Soldaten Zeit: 08.05.2012 Thema: Polen bei der Befreiung Berlins polnische ehemalige Soldaten am Denkmal des polnischen Soldaten in Berlin Alle sind von mir und alle frei für die DW. Rosalia Romaniec

Dziesięciu polskich kombatantów pod Pomnikiem Polskiego Zołnierza w Berlinie

Delegacja Polskiego Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Wojennych (ZKRPiBWP) przyjechała do Berlina na zaproszenie niemieckiego Stowarzyszenia Prześladowanych przez Reżim Nazistowski. Jak powiedzieli na spotkaniu z prasą przedstawiciele związku "było to pierwsze oficjalne zaproszenie organizacji jako instytucji do Niemiec", pomijając zaproszenie w latach 70-tych na odsłonięcie Pomnika Polskiego Zołnierza w Berlinie.

Ort: Berlin Friedrichshain, am Denkmal des Polnischen Soldaten Zeit: 08.05.2012 Thema: Polen bei der Befreiung Berlins Auszeichnung der polnischen Befreier Berlins Alle sind von mir und alle frei für die DW. Rosalia Romaniec

Związek Kombatantów wręczył kilka odznaczeń niemieckim antyfaszystom

W podziękowaniu za zaangażowanie się na rzecz pamięci o Polakach wyzwalających Berlin polscy kombatanci odznaczyli w Berlinie orderem Komandoria Missio Reconciliationis Niemca Volkmara Harnischa. Jest on członkiem Stowarzyszenia Prześladowanych, który zasłużył się dla Polaków pomocą w czasie II wojny światowej. Polski Związek Kombatantów jest największą organizacją kombatancką w Europie.

Polacy: "Zapomnieni wyzwoliciele"

Stowarzyszenie Prześladowanych przez Reżim Nazistowskim w Berlinie zaprosiło polskich weteranów, by - jak stwierdzono - przypomnieć o ich zasługach w walkach o Berlin. Według słów przewodniczącego stowarzyszenia Hansa Coppi "organizacja chciała przypomnieć o zapomnianych polskich żołnierzach 1. Armii WP jak również o partyzantkach i partyzantach, którzy uwalniali niemiecką stolicę od faszystów". Organizatorzy podkreślili, że szczególnie cieszy ich przyjazd kobiet, które walczyły w ramach kobiecego batalionu im. Emilii Plater.

Ort: Berlin Friedrichshain, am Denkmal des Polnischen Soldaten Zeit: 08.05.2012 Thema: Polen bei der Befreiung Berlins Ehemaliger polnischer Soldat am Denkmal des polnischen Soldaten in Berlin. Alle sind von mir und alle frei für die DW. Rosalia Romaniec

8 maja pod Pomnikiem Polskiego Zołnierza spotyka się wiele osób

Pokój ważniejszy niż laury

Weteranii z Polski pytani, co myślą o tym, że w Niemczech dostrzega się przede wszystkim rolę innych grup narodowych w walkach o wyzwolenie spod nazizmu, uznali, że dużo ważniejsze od laurów i pamięci jest fakt, że ich walka miała sens. "Od tamtej pory, czyli od 67 lat panuje w Europie pokój", zaznaczył przewodniczący związku Henryk Strzelecki.

Dodał, że kombatanci czują się zaszczyceni zaproszeniem oraz cieszą się, iż zaprosiła ich organizacja antyfaszystowskiej młodzieży zainteresowana wspomnieniami polskich żołnierzy. "Mam wrażenie, że z każdym pokoleniem nasze relacje są coraz lepsze", dodał Henryk Strzelecki.

Tradycja uroczystości

Uroczystości pod Pomnikiem Polskiego Zołnierza w parku Friedrichshain w Berlinie odbywają się co roku. Osoby prywatne i przedstawiciele instytucji składają tam tradycyjnie wieńce. Polacy byli po Rosjanach największą grupą narodową wśród wojsk zdobywających Berlin w maju 1945 roku.

Ort: Berlin Friedrichshain, am Denkmal des Polnischen Soldaten Zeit: 08.05.2012 Thema: Polen bei der Befreiung Berlins Kränze am Denkmal des polnischen Soldaten in Berlin Friedrichshain Alle sind von mir und alle frei für die DW. Rosalia Romaniec

Wieńce pochodzą od instytucji i osób prywatnych

Eugeniusz Skrzypek, który miał wtedy 17 lat, wspominał na spotkaniu w Berlinie, że "udział w tych walkach o stolicę Niemiec był wtedy pewnego rodzaju 'nagrodą'. Były żołnierz AK oraz 1. Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki Lech Tryuk przyznaje, że w maju 1945 roku, po kilku latach doświadczeń wojennych w Polsce, wchodził do Berlina z uczuciem "chęci odwetu i zemsty", ale na miejscu "starał się już zachowywać porządnie". Zadaniem polskich żołnierzy miało wtedy być znajdywanie niemieckich bojówek Hitlerjugend, które chowały się w prywatnych mieszkaniach i niszczyły sprzęt oraz czołgi sowieckie - opowiada Tryuk.

Zwycięstwo, które ciąży

"Na pewno nie byliśmy aniołami, tylko wojskiem, które zabijało wroga", przyznawali kombatanci i podkreślali, iż doświadczenie zabijania z konieczności pozostaje obciążeniem na całe życie. Uczestniczka operacji berlińskiej, 87-letnia Anna Szelewicz, powiedziała: "Do dziś trudno mi sobie poradzić z myślą, że jako łączniczka mogłam doprowadzić do śmierci innych ludzi, bo naszym powołaniem jako kobiety było dawać życie, a my musiałyśmy je zabierać. Ta myśl wywołuje we mnie niepokój i smutek".

Dziesięcioosobowa grupa kombatantów odwiedziła także w Berlinie Reichstag oraz Abgeordnetenhaus, parlament miasta-landu Berlin. We wtorek po południu spotkała się również z posłem socjaldemokracji Dietmarem Nietanem na godzinnej rozmowie.

Ort: Berlin Friedrichshain, am Denkmal des Polnischen Soldaten Zeit: 08.05.2012 Thema: Polen bei der Befreiung Berlins Russische Teilnehmer am Denkmal des polnischen Soldaten in berlin Alle sind von mir und alle frei für die DW. Rosalia Romaniec

W tym roku pod pomnikiem pojawiła się grupa Rosjan w mundurach Armii Czerwonej

Niespodzianką uroczystości pod pomnikiem było pojawienie się grupy Rosjan w oryginalnych mundurach Armii Czerwonej, którzy także złożyli wieńce. Byli to Rosjanie mieszkający na stałe w Zielonej Górze. Inicjator Igor Wolanowski powiedział: "Nie przyjechaliśmy robić tutaj polityki, tylko oddać hołd polskim żołnierzom".

Wyjątkowy pomnik

Pomnik Żołnierza Polskiego i Niemieckiego Antyfaszysty w Berlinie powstał w 1972 roku w NRD. Jest on głównym niemieckim pomnikiem upamiętniającym polskich żołnierzy, którzy polegli w II wojnie światowej oraz ważnym pomnikiem niemieckiego ruchu oporu.

Pomysł pomnika zrodził się w czasie polepszania stosunków pomiędzy NRD i PRL oraz miał symbolizować współpracę pomiędzy komunistycznym Ludowym Wojskiem Polskim oraz niemieckimi komunistami w walce przeciwko nazizmowi. Pomnik był przez parę lat zakryty, a następnie w 1995 roku ponownie odsłonięty. Wówczas dołączono do niego tablice pamiątkowe w języku polskim i niemieckim, aby przypomnieć niekomunistycznych polskich żołnierzy i ofiary nazizmu oraz wszystkich uczesnitków niemieckiego ruchy oporu z okresu II wojny światowej.

Róża Romaniec, Berlin

red. odp. Bartosz Dudek