Rocznica: 25 lat Układu z Szengen | UE-Polska-Niemcy – Wiadomości po polsku | DW | 14.06.2010
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
Reklama

Europa

Rocznica: 25 lat Układu z Szengen

Europa bez granic obchodzi 25 urodziny. Pomysł otwarcia granic wewnątrz Unii był bardzo krytykowany. Dzisiaj nikt nie chce nawet słyszeć o kontrolach paszportowych na granicach państw członkowskich UE.

Niemiecko-holenderska granica

Niemiecko-holenderska granica

25 lat temu, 14. czerwca 1985 roku Belgia, RFN, Francja, Luksemburg i Holandia podpisały w luksemburskiej miejscowości Schengen porozumienie o stopniowym znoszeniu kontroli na wspólnych granicach. Prekursorami tej umowy były Francja i RFN, które zawarły podobne, dwustronne porozumienie rok wcześniej. Ale to porozumienie wcielono w życie dopiero w 1986 roku. Pięć lat później członkami tej grupy stały się też Hiszpania i Portugalia. Na granicach dalej przeprowadzano kontrolę wzrokową przejeżdżających pojazdów.

Dopiero w marcu 1995 roku na granicach między państwami – sygnatariuszami porozumienia z Schengen całkowicie zniesiono kontrolę na granicach. Ten pięcioletni poślizg przypisuje się zjednoczeniu Niemiec.

Porządek prawny Schengen włączono bezpośrednio do Traktatu Amsterdamskiego, czyli do prawa wspólnotowego w zakresie swobody przemieszczania się wewnątrz terytorium Unii. Stał się on jednym z filarów wspólnotowego rynku wewnętrznego.

Karte Schengen Area 1995 und 2010 Karte Deutsch

Mapa strefy Schengen w latach 1995-2010

W 142 artykułach porozumienia z Schengen zapisane jest nie tylko zniesienie kontroli na wewnętrznych granicach UE, ale także ujednolicenie polityki wizowej, migracyjnej, zasady wspólnotowego zwalczania zorganizowanej przestępczości i wspólne kontrole na zewnętrznych granicach Unii. Stworzono także system Informacyjny Schengen, który umożliwia błyskawiczne porozumienie policji na terytorium UE w sprawie ściganej osoby.

Obszar Schengen rośnie

Do strefy Schengen należy obecnie 25 państw. Oprócz krajów unijnych do obszaru Schengen przyjęto także kraje, które formalnie nie należą do UE - Islandię, Norwegię i Szwajcarię. Poza obszarem Schengen są Irlandia i Wielka Brytania, ale kraje te współpracują z innymi państwami w zakresie wymiany informacji. Kiedy Cypr dołączy do strefy Schengen nie wiadomo. Bułgaria i Rumunia mają otworzyć swoje granice 27 marca 2011 roku.

Każde z państw obszaru Schengen może zamknąć swoje granice np. w związku z dużymi imprezami. Z możliwości tej skorzystały jak dotąd Portugalia, Niemcy i Austria.

Polen Ukraine EU Grenze bei Sierakosce Zaun

Granica polsko-ukraińska - zewnętrzna granica UE

Jak na razie wszyscy uznają Układ z Schengen za sukces. Ale nie wszystko jeszcze funkcjonuje. Na przykład europejski nakaz aresztowania znalazł się w ogniu krytyki niemieckiego Trybunału Konstytucyjnego i nie funkcjonuje w Niemczech. Nie dysponuje siłami wykonawczymi Europejski Urząd Policji – Europol. Nie wszystkie państwa ratyfikowały Konwencję o Europolu.

Bierz dokument ze sobą

Łatwo było Polakom i Niemcom na wschodzie przyzwyczaić się do otwartych granic. Okazuje się jednak, że w obszarze przygranicznym policja zatrzymuje po obu stronach granicy coraz więcej polskich i niemieckich obywateli, którzy nie mają się czym wylegitymować. To nawet w 25 lat po zawarciu Układu z Schengen nie jest dobrze widziane. Trzeba mieć przy sobie jakikolwiek dokument tożsamości. Zapominalscy są karani – brak dowodu lub paszportu kosztuje przy zatrzymaniu przez policję do 25 euro.

DW/dpa/Tagespiegel/Barbara Coellen

Red. odp.: Bartosz Dudek

Redakcja poleca

Reklama