Mała elita, ogromne bogactwo. Coraz więcej superbogaczy

Około 5 000 superbogatych posiada według obliczeń firmy doradczej Boston Consulting Group (BCG) ponad jedną czwartą majątku finansowego w Niemczech. Zgodnie z tym liczba osób w tym kraju posiadających ponad 100 milionów dolarów (około 86 mln euro) wzrosła w 2025 roku o około 1 100 – to aż o 28 procent więcej niż w roku poprzednim.

Do superbogatych należy 27,3 procent całego majątku finansowego w Niemczech o wartości 12,4 biliona dolarów, pisze BCG w swoim 26. „Global Wealth Report”. To około 3,4 biliona dolarów lub około 2,9 biliona euro według aktualnego kursu wymiany. Superbogaci skorzystali przy tym przede wszystkim ze wzrostów na rynku akcji.

Koncentracja majątku 

– Koncentracja majątku na szczycie wciąż rośnie – kto ma więcej, może bardziej dywersyfikować i inwestować w klasy aktywów o wyższej stopie zwrotu, takie jak akcje lub private equity – stwierdził Michael Kahlich, współautor badania. – To strukturalnie przyspiesza budowę majątku – dodał. Według prognoz do 2030 roku udział superbogatych w niemieckim majątku finansowym wzrośnie do 29 procent.

BCG co roku analizuje globalny rozwój prywatnych majątków. Badanie obejmuje 97 rynków, które reprezentują 98 procent światowej produkcji gospodarczej, i uwzględnia dane z ponad 100 banków oraz firm zarządzających aktywami. Do majątku finansowego zaliczają się gotówka, depozyty bankowe, akcje, obligacje, ubezpieczenia na życie, fundusze oraz emerytury. Ponadto uwzględnia się aktywa rzeczowe, takie jak nieruchomości i metale szlachetne, oraz zobowiązania.

Naprzeciw 5 000 superbogatych stoi około 66 milionów ludzi w Niemczech posiadających majątek finansowy poniżej 250 000 dolarów. Ta duża większość posiada nieco ponad jedną trzecią (35,9 procent) majątku finansowego. Pomiędzy nimi znajduje się około 3,2 miliona osób z majątkiem między jedną czwartą miliona a jednym milionem dolarów, na które przypada ponad 11 procent. Na samym szczycie znajduje się elita superbogatych – niewielka część społeczeństwa, która razem z ponad 700 000 multimilionerów – posiadających do 100 milionów dolarów majątku płynnego – dysponuje nawet ponad połową majątku finansowego.

Dyskuja o podatku od majątku

– Nasze społeczeństwo gospodarczo coraz bardziej się rozwarstwia – skrytykowała Michaela Engelmeier, przewodnicząca zarządu Niemieckich Stowarzyszeń Społecznych (Sozialverband Deutschland). Będzie to miało konsekwencje, na przykład w nadchodzących wyborach do parlamentów krajowych. – Polityka musi pilnie temu przeciwdziałać, na przykład poprzez rzeczywiste reformy podatku od spadków i majątku – dodała.

Niemcy potrzebują bardziej sprawiedliwego systemu podatkowego – uważa również ekspert finansowy Greenpeace Mauricio Vargas. Według niego proponowany przez Greenpeace ekologiczny podatek od majątku dla superbogatych przyniósłby sektorowi publicznemu co najmniej 25 miliardów euro rocznie.

W sytuacji napiętych budżetów publicznych temat podatku od majątku powraca regularnie. Podczas gdy politycy lewicy wskazują na możliwe miliardowe dochody, konserwatyści ostrzegają przed ryzykiem: bogaci mogliby mniej inwestować, emigrować i wykorzystywać luki podatkowe.

Oprócz centrolewicowych socjaldemokratów (SPD) także niektórzy przedstawiciele centroprawicowej chadecji, jak rządzący burmistrz Berlina Kai Wegner (CDU), uważają wyższe opodatkowanie zamożnych za konieczne. W przeciwieństwie do kanclerza Friedricha Merza (również CDU) opowiedział się on za podatkiem od majątku  który w Niemczech nie jest pobierany od 1997 roku.

Niemcy na czwartym miejscu na świecie

Dzięki silnym giełdom wzrost majątków finansowych nie jest zjawiskiem typowym dla Niemiec: na całym świecie majątek netto wzrósł według BCG w 2025 roku o dobre 9 procent, osiągając rekordowe 550 bilionów dolarów. Szczególnie majątki finansowe wzrosły o prawie 11 procent – to największy wzrost od 2021 roku.

Majątek netto Niemców wzrósł w 2025 roku o około 15 procent do 23,3 biliona dolarów. Majątki finansowe zwiększyły się przy tym o prawie 18 procent do 12,4 biliona dolarów. Akcje i fundusze zyskały nawet prawie jedną czwartą. Pod względem majątku finansowego Niemcy zajmują czwarte miejsce na świecie – za USA, Chinami i Japonią. Aktywa rzeczowe – przede wszystkim nieruchomości – wzrosły do 13,4 biliona dolarów i stanowiły ponad połowę majątku. Zadłużenie wzrosło nieznacznie – do 2,5 biliona dolarów.