Berlin. Takie cele stawia sobie przyszły rząd
9 kwietnia 2025
W umowie koalicyjnej na 144 stronach niemiecka chadecja CDU/CSU i socjaldemokracja SPD określają swoje cele. Oto niektóre z nich:
Migracja
Kontynuowane będą kontrole na wszystkich niemieckich granicach. Także osoby ubiegające się o azyl mają być na granicach zawracane. Ma się to jednak odbywać „w koordynacji z europejskimi sąsiadami”. Dla SPD wymaga to zgody zainteresowanych krajów, podczas gdy chadecja nie uważała wcześniej, że zgoda jest konieczna.
W umowie koalicyjnej jest także mowa o „ofensywie repatriacyjnej” z większymi opcjami zatrzymania osób zobowiązanych do opuszczenia kraju. Umowa przewiduje również, że dobrowolne federalne programy przyjmowania imigrantów, np. z Afganistanu, zostaną zakończone „jak tylko to możliwe”. Łączenie rodzin w przypadku osób podlegających ochronie subsydiarnej (osób, którym nie przyznano azylu, ale którym zezwolono na pobyt z innych powodów) zostanie zawieszone na dwa lata.
Praca i płaca minimalna
Dodatki za dodatkową, nadliczbową pracę mają być zwolnione z podatku, a osoby zatrudnione w niepełnym wymiarze godzin mają być zachęcane do pracy w większym wymiarze.
Zgodnie z postulatami SPD płaca minimalna ma wzrosnąć do 2026 roku do stawki 15 euro. Decyzję w tej sprawie ma jeszcze podjąć niezależna komisja ds. płacy minimalnej, a nie politycy.
Zasiłek dla bezrobotnych
Zasiłek dla osób bezrobotnych (tzw. dochód obywatelski) ma zostać zreorganizowany „w nowy dochód podstawowy dla osób poszukujących pracy”. Osobom, które są zdolne do pracy i wielokrotnie odmawiają jej podjęcia, grozi „całkowite wycofanie świadczeń.
Emerytury
Do 2031 roku emerytury mają zostać utrzymane na poziomie 48 proc. wynagrodzenia brutto. To spełnienie ważnego postulatu SPD, która chciała, aby obowiązywało to na stałe.
CDU/CSU dostanie postulowaną przez siebie „aktywną emeryturę” dla wszystkich, którzy dobrowolnie chcą pracować dłużej. Ci, którzy osiągnęli wiek emerytalny, mają mieć prawo zarobić do 2 tys. euro bez opodatkowania.
CSU forsuje również wyrównanie emerytur dla matek dzieci urodzonych przed 1992 rokiem. W przyszłości także dla nich przy ustalaniu emerytury będą mogły być brane pod uwagę nawet trzy lata (zamiast dotychczasowych dwóch i pół roku) wychowywania dzieci.
Służba wojskowa
W związku z niedoborem personelu w Bundeswehrze koalicjanci planują „nową atrakcyjną służbę wojskową”. Ma się ona opierać „początkowo na dobrowolności”. Pierwotnie chadecja chciała powrotu do obowiązkowej służby wojskowej.
„Czynszowy hamulec”
O cztery lata ma być wstępnie przedłużony tzw. hamulec czynszowy. Grupa ekspertów ma opracować reformę do końca 2026 roku. Kontrowersyjne czynsze mają być ściślej regulowane na napiętych rynkach mieszkaniowych.
Bilet na całe Niemcy
Koalicja chce utrzymać popularny bilet na całe Niemcy. Obecnie kosztuje on 58 euro miesięcznie. Podwyżka planowana jest dopiero od 2029 roku.
Marihuana
Częściowa legalizacja marihuany wprowadzona przez koalicję SPD, Zielonych i FDP pozostaje na razie w mocy. Chadecja i SPD uzgodniły jedynie, że „otwarta ocena” ustawy będzie miała miejsce jesienią tego roku.
Ustawa o samostanowieniu
W swoim programie wyborczym chadecja zapowiadała zniesienie uchwalonej przez rząd Olafa Scholza ustawy o samostanowieniu, która umożliwia osobom transpłciowym, interpłciowym i niebinarnym zmianę imienia i oznaczenia płci poprzez złożenie oświadczenia w urzędzie stanu cywilnego.
Teraz koalicjanci zapowiadają: „Najpóźniej do 31 lipca 2026 roku dokonamy ewaluacji ustawy o samostanowieniu w odniesieniu do oznaczenia płci. Stoimy na straży praw osób trans- i interpłciowych. Przy ewaluacji położymy szczególny nacisk na wpływ na dzieci i młodzież, terminy zmiany wpisu dotyczącego płci oraz skuteczną ochronę kobiet. W ramach reformy przepisów o prawie do nazwiska skupimy się na poprawie identyfikowalności wszystkich osób przy uzasadnionym interesie publicznym”.
Podatki i niższy VAT
Aby pobudzić gospodarkę, podatek od osób prawnych ma zostać obniżony „w pięciu krokach o 1 punkt procentowy każdy”, ale dopiero do 1 stycznia 2028 roku, a nie – jak chciała chadecja – już dwa lata wcześniej. Aby odciążyć firmy, mają również zostać wprowadzone „błyskawiczne odpisy” – firmy będą mogły przez trzy lata co roku odpisywać od podatku 30 proc. wartości nabycia.
Umowa zapowiada też do połowy okresu legislacyjnego obniżenie podatku dochodowego dla małych i średnich dochodów, nie podaje jednak szczegółów.
Z kolei w sektorze gastronomicznym od 1 stycznia 2026 roku ma ponownie obowiązywać obniżona stawka VAT w wysokości 7 proc.
Obniżka cen energii
Koalicjanci chcą obniżyć podatek od energii elektrycznej „do europejskiego minimum” i zmniejszyć opłaty za sieć przesyłową. Celem jest zmniejszenie obciążenia przedsiębiorstw i konsumentów „o co najmniej 5 centów” za kilowatogodzinę. Przewiduje się również wprowadzenie przemysłowej ceny energii elektrycznej dla energochłonnych przedsiębiorstw.
(AFP/dom)