Меркел: Национализмот нема да заврши добро
8 јуни 2026
Поранешната германска канцеларка Ангела Меркел остро предупреди на опасностите од растечкиот национализам, нагласувајќи дека ваквите политички трендови „нема да завршат добро“. Во интервју за „Франкфуртер алгемајне зонтагсцајтунг“ (ФАЦ), таа се осврна и на американскиот претседател Доналд Трамп, како и на актуелната германска политика.
Критики за Трамп и неговиот политички пристап
Меркел оцени дека однесувањето на Доналд Трамп произлегува од неговото деловно минато како инвеститор во недвижности, некој што размислува приближно на следниов начин: „Само едно лице може да добие некоја парцела земја. А ако некој друг ја добие, јас сум изгубил“.
„Тој не може да замисли дека во политиката не само една, туку и двете страни можат да победат“, вели Меркел.
Таа потсети дека за време на неговиот прв мандат меѓу 2017 и 2021 година го доживеала како непредвидлив лидер, а за неговиот втор мандат истакна дека администрацијата на Трамп сега многу појасно и поинтензивно ги застапува интересите на технолошката индустрија.
Сопствената политика и порастот на АфД
Осврнувајќи се на миграциската политика од 2015 година, Ангела Меркел призна дека одлуката за прием на голем број бегалци делумно придонесла за растот на рејтингот на десничарската партија Алтернатива за Германија (АфД).
„Секако дека мојата одлука придонесе за тоа повторно да пораснат анкетните резултати на АфД“, признава таа.
Сепак, Меркел нагласува дека хуманитарната криза тогаш била успешно менаџирана со помош на многу голем број луѓе, иако и понатаму постојат проблеми со нелегалната миграција во Германија.
НАТО, безбедноста и воената политика
Меркел исто така остро ги критикуваше европските членки на НАТО, оценувајќи дека не направиле доволно за зголемување на одбранбените трошоци во последните дванаесет години.
Таа потсети дека уште во 2014 година, на самитот во Велс, земјите ветиле дека ќе издвојуваат два процента од БДП за одбрана, но признава дека процесот бил пребавен.
„Гледано наназад, не бевме доволно брзи“, вели Меркел, додавајќи дека токму тоа го разлутило Трамп уште во тоа време и претставувало слабост на Европа.
Во однос на внатрешната политика, поранешната канцеларка и лидерка на партијата ЦДУ е скептична во врска со можното повторно воведување на воената обврска, која беше суспендирана под нејзино водство во 2011 година. Во моментов, владата - коалиција од конзервативци и социјалдемократи - се обидува да ги охрабри младите луѓе да се пријават за воена служба на доброволна основа.
Меркел верува дека праведноста на воената служба останува голем проблем. Во 2011 година, само дел од една генерација беше должен да служи во вооружените сили, а ситуацијата не е поинаква ни сега: „Сепак, сакам да истакнам дека не продолжуваме таму каде што застанавме со систем на регрутација во кој служеа 85 проценти од една генерација, туку систем каде што тоа е едвај 20 проценти.“
Поддршка за Мерц и критика на политичките поделби
И покрај падот на поддршката за актуелната германска влада, Меркел го брани канцеларот Фридрих Мерц, нагласувајќи дека не може да се очекува решавање на сите проблеми во услови на глобални предизвици – од новата американска политика кон Европа, до војната во Украина и технолошките промени како вештачката интелигенција.
За АфД, таа смета дека партијата го користи незадоволството на граѓаните за да создава поделби во општеството, правејќи разлика меѓу „вистинскиот народ“ и елитата која ја дефинира АфД.
„Ова нема да заврши добро“ – предупредување за национализмот
Најсилната порака Меркел ја испрати во однос на растечкиот национализам во Европа. Таа предупреди дека сè повеќе држави се свртуваат кон внатрешни интереси и почнуваат да ги нагласуваат разликите како клучни за сопственото благосостојба.
„Тоа не смееме да го дозволиме. Тоа го познаваме од историјата. Ова нема да заврши добро“, истакна поранешната канцеларка.
Совет до Мерц и паралела со сопственото искуство
На крајот, Меркел му даде и индиректен совет на Мерц, кој неодамна се пожали дека ниту еден шеф на германската влада пред него не морал да издржи таков вид непријателство на социјалните медиуми со кое се соочува тој. Краткиот одговор на Меркел: „Секогаш го земав Хелмут Кол како мој пример. Тој велеше дека никој не го присилувал да ја работи таа работа“.