پیشگام پیانو ایرانی | روزشمار چهره‌های تاریخی | DW | 30.01.2021
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
تبلیغات

روزشمار چهره‌های تاریخی

پیشگام پیانو ایرانی

۱۱ بهمن ۱۳۴۸: ۵۱ سال پیش در چنین روزی مشیرهمایون شهردار در تهران درگذشت. پیانو ترانه ماندگار "مرا ببوس" را او نواخته است.

مشیر همایون شهردار

مشیر همایون شهردار

حبیب‌الله سپهسالاری مشهور به مشیرهمایون شهردار در سال ۱۲۶۴ در مشهد زاده شد.

پدرش سرپرست خزانه قشون ناصرالدین‌شاه بود و از یکی از مسافرت‌هایش به فرنگ پیانویی به تهران آورد و فرزندش شش ساله‌اش را برای فراگیری این ساز به آقابزرگ‌خان رئیس ارکستر قشون سپرد.

او همزمان به مدرسه فرانسوی آلیانس می‌رفت و ردیف‌ها و نواهای ایرانی را نزد استادان بنام آن زمان می‌آموخت و با پیانو می‌نواخت: «مدتی معاون در اداره تفتیش دادگستری و سپس دادستان در اصفهان بودم. در شهربانی رشد کردم. دیری نگذشت که رئیس شهربانی کل استان‌های جنوب بودم. در وزارت کشور فرماندار چند شهر و شهردار مشهد، اصفهان و شیراز شدم.»

او از احمدشاه قاجار لقب "مشیرهمایون شهردار" گرفت و در زمان رضاشاه هم مقام‌های دولتی بالایی داشت، ولی همواره نوازنده و موسیقیدان ماند:

"ز هجرت در هزار و سیصد و چار
شدم وارد در این دشت محنزار
چو فارغ گشتم از تحصیل دانش
شدم با بخت خویش اندر کشاکش
سپس دعوت شدم از انگلستان
که سازم صفحه‌ای ز الحان ایران"

۵۶ ساله بود که بازنشسته شد و پس از آن همه وقتش را صرف موسیقی کرد:

در کوتاهترین زمان نی، تار و به ویژه نواختن سنتور را نزد محمدصادق‌خان آموخت و شیوه سنتورنوازی ایرانی را روی پیانو آزمود و جا انداخت.

۲۲ ساله بود که چند نمایشنامه موزیکال از جمله "باغشاه" و "دمپخت فِری" را ساخت و با "ارکستر انجمن اخوت" که به سود آسیب‌دیدگان آتش‌سوزی‌ها در بازار، کنسرت می‌داد، به روی صحنه برد.

۲۵ ساله بود که با چند همنواز به لندن رفت و چند آواز و ترانه بر روی صفحه‌های گرامافون ضبط کرد که در بمباران‌های هوایی جنگ جهانی اول از میان رفتند.

بعدها برای شرکت انگلیسی پخش صفحه کلمبیا تکنوازی و آواز رضاقلی‌خان ظلی را همراهی کرد که ماندگارترین آنها تک‌نوازی راست پنجگاه و آواز اصفهان هستند.

او نخستین هنرمندی است که ردیف‌های موسیقی ایرانی را با کوک ویژه برای پیانو تنظیم کرد و نواخت ولی چون نت نمی‌دانست، نتوانست آنها را بنویسد.

۶۸ ساله بود که سرپرست شورای موسیقی رادیو شد و به خاطر سلیقه و سختگیری‌هایی که با هنرمندان می‌کرد، مخالفان بسیاری یافت.

مشیرهمایون شهردار در ۸۴ سالگی در تهران درگذشت.

تبلیغات