انجمن پرواز۷۵۲ از اصلاح قوانین هوانوردی پس از شش سال خبر داد
۱۴۰۵ خرداد ۱۰, یکشنبه
انجمن خانوادههای جانباختگان پرواز پیاس۷۵۲ امروز یکشنبه ۱۰ خرداد (۳۱ مه) اعلام کرد که پس از شش سال و نیم پیگیری و رایزنی، اصلاحاتی در ضمیمه ۱۳ کنوانسیون شیکاگو، یکی از مهمترین اسناد ناظر بر تحقیقات سوانح هوایی، به تصویب رسیده است؛ اصلاحاتی که به گفته این انجمن، در واکنش به کاستیهایی شکل گرفته که در روند رسیدگی به سرنگونی هواپیمای اوکراینی در تهران آشکار شد.
پرواز پیاس۷۵۲ خطوط هوایی بینالمللی اوکراین بامداد ۱۸ دی ۱۳۹۸ تنها چند دقیقه پس از برخاستن از فرودگاه تهران، با شلیک دو موشک سپاه پاسداران سرنگون شد و تمامی ۱۷۶ سرنشین آن جان باختند. بخش بزرگی از قربانیان، ایرانیان شهروند یا ساکن کانادا بودند.
انجمن خانوادههای جانباختگان این هواپیما، در بیانیه خود اعلام کرده است که بر اساس ضمیمه ۱۳ کنوانسیون شیکاگو، مسئولیت هدایت تحقیقات ایمنی در یک سانحه هوایی بر عهده کشوری است که حادثه در قلمرو آن رخ داده است.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
به گفته این انجمن، همین قاعده باعث شد که تحقیقات ایمنی درباره سرنگونی هواپیمای اوکراینی به جمهوری اسلامی ایران واگذار شود؛ وضعیتی که خانوادهها آن را مصداق سپردن "پرونده تحقیقات درباره یک قتل جمعی به دست عاملان آن" توصیف کردهاند.
مضمون اصلاح ضمیمه ۱۳
به گفته انجمن، اصلاحات جدید پس از سالها دیدار با تصمیمگیران بینالمللی و رایزنی دولت کانادا، در نهادهایی از جمله سازمان بینالمللی هوانوردی غیرنظامی (ایکائو)، به تصویب رسیده است.
در نامهای که استیون مککینون، وزیر حملونقل کانادا، برای این انجمن ارسال کرده، آمده است اصلاحیه جدید "بر اهمیت انجام تحقیقات ایمنی پس از سرنگونی هواپیما یا اقدامات مشابه مداخله غیرقانونی" تأکید میکند. او افزوده است که این اصلاحیه به موضوع تضاد منافع دولتها پس از سرنگونی هواپیما میپردازد و اقداماتی را برای حفظ استقلال تحقیقات تشریح میکند.
بر اساس توضیحات وزیر حملونقل کانادا، از جمله این اقدامات میتوان به واگذاری تحقیقات ایمنی به یک دولت دیگر و ارائه بهموقع اطلاعات واقعی و تأییدشده به افکار عمومی اشاره کرد. در این نامه تأکید شده است که هدف از این اصلاحات، افزایش اعتبار و شفافیت تحقیقات ایمنی پس از سرنگونی هواپیماهاست.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
این تغییرات از نوامبر ۲۰۲۸ برای دولتها لازمالاجرا خواهد شد تا کشورها فرصت کافی برای تطبیق سازوکارهای داخلی خود با مقررات جدید را داشته باشند.
مککینون همچنین در نامه خود از نقش خانوادههای قربانیان قدردانی کرده و نوشته است: «از پیگیری و تلاشهای مستمر شما در واکنش به سرنگونی پرواز پیاس۷۵۲ توسط ایران سپاسگزاریم. این تغییر موفقیتآمیز در ضمیمه ۱۳ نیز گواه دیگری بر تلاشهای خستگیناپذیر شما در زنده نگه داشتن یاد عزیزانتان است. آنان هرگز فراموش نخواهند شد.»
دادخواهی فراتر از یک پرونده
انجمن خانوادههای جانباختگان هواپیمای اوکراینی در بیانیه خود ضمن تأکید بر اینکه جمهوری اسلامی "همواره با آگاهی از وجود چنین نقایصی در قوانین بینالمللی" دست به ارتکاب جنایت میزند، ابراز خرسندی کرده است که با اصلاح این مقررات، راه برای تکرار موارد مشابه دشوارتر خواهد شد.
این انجمن همچنین تأکید کرده است که مأموریتش تنها دادخواهی برای قربانیان پرواز ۷۵۲ نیست، بلکه "تضمین امنیت جان انسانها در آینده" را نیز در بر میگیرد.
این تحول در حالی رخ میدهد که خانوادههای قربانیان همچنان پیگیریهای حقوقی و بینالمللی خود را در نهادهایی چون ایکائو، دیوان بینالمللی دادگستری و دیگر مجامع بینالمللی ادامه میدهند.
به باور آنان، یکی از مهمترین درسهای فاجعه پرواز ۷۵۲ این بود که در پروندههای سرنگونی هواپیماها، استقلال تحقیقات ایمنی باید از نفوذ و منافع دولتهای درگیر مصون بماند؛ اصلی که اکنون در آستانه تبدیل شدن به بخشی از قواعد الزامآور هوانوردی بینالمللی قرار گرفته است.