1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

Bota

Japonezi Yukiya Amano pason Mohamed El Baradein

Dy të tretat e anëtarëve të këshillit të guvernatorëve të IAEA votuan për Amanon si shef të ardhshëm të Agjencisë Ndërkombëtare për Energjinë Atomike.

Agjencia Ndërkombëtare për Energjinë Atomike IAEA, flamuri

IAEA është përgjegjëse për kontrollin dhe rishqyrtimin e gjendjes së impianteve atomike dhe të armëve nukleare

Japonezi Yukiya Amano, kishte kohë që konsiderohej si kandati më me shanse si pasardhës i drejtorit të përgjithshëm të Agjencisë Ndërkombëtare për Energjinë Atomike, IAEA, Mohamed el Baradeit. Me mirësjelljen e tij të përhershme diplomati japonez është një ekspert i njohur në fushën e çarmatimit atomik dhe të energjisë bërthamore.

Yukiya Amano

Yukiya Amano

62-vjeçari ishte që prej vitit 2005 ambasador i Japonisë pranë IAEA (International Atomic Energy Agency) dhe ka qenë edhe kryetar i radhës i këshillit të guvernatorëve të IAEA. Përpara kësaj detyre ai ka punuar në ambasadat e Japonisë në Uashington dhe Bruksel.

Amano arriti të merret dy të tretat e votave në këshillin e guvernatorëve dhe do të fillojë nga detyra në muajin nëntor, kur mbaron periudha e tretë e El Baradeit në postin e drejtorit të përgjithshëm të IAEA.

Agjencia Ndërkombëtare për Energjinë Atomike IAEA (International Atomic Energy Agency) u themelua në vitin 1957 me iniciativën e SHBA-së. Shkaku ishte shqetësimi për shtimin e vazhdueshëm të armëve bërthamore. Kjo agjenci e ka selinë në Vjenë dhe punëson momentalisht afro 2.200 punonjës nga më shumë se 90 vende. Ajo është një organizatë tekniko-shkencore autonome, e cila ka një status të posaçëm brenda sistemit.

Agjencia ka për të detyrë të mbështesë shfrytëzimin e energjisë bërthamore dhe përdorimin e lëndëve radioaktive për qëllime paqësore dhe të nxisë bashkëpunimin ndërkombëtar. Njëkohësisht ajo pengon përmes masave të kontrollit, të ashtuquajturat "safeguards“ shfrytëzimin për qëllime ushtarake të kësaj teknologjie (p.sh. përhapjen e armëve atomike). Përveç kësaj IAEA mbikqyr respektimin e marrëveshjes për ndalimin e armëve atomike e cila ka hyrë në fuqi në vitin 1970, përmes së cilës synohet të nxitet shfrytëzimi i energjisë atomike për qëllime paqësore.

Agjencia Ndërkombëtare për Energjinë Atomike IAEA ka programe konkrete për përmirësimin e sigurisë së impiantëve me teknikë bërthamore dhe vë në dispozicion një forum për përcaktimin e standardeve ndërkombëtare në këtë fushë. Ajo merret me mbrojtjen fizike të lëndëve bërthamore nga shpërdorimi, p.sh. përmes kontrabandës. Përveç kësaj IAEA kontrollon edhe shfrytëzimin dhe depozitimin e materialeve bërthamore në impiantet me teknikë bërthamore në kuadër të marrëveshjes "safeguards", të cilën e ka nënshkruar me të gjitha vendet anëtare. Në këtë mënyrë garantohet, që impiantet e kontrolluara t'i shërbejnë vetëm shfrytëzimit të energjisë bërthamore për qëllime paqësore.

Agjencia ndërkombëtare në Vjenë informon rregullisht Asamblenë e përgjithshme të OKB-së dhe përveç saj edhe KS të OKB-së, kur konstaton rrezikim të sigurisë ndërkombëtare. Forumi i saj kryesor së këshilli i 35 guvernatorëve, i cili mblidhet deri në pesë herë në vit. Asambleja e përgjithshme, ku mund të marrin pjesë të 144 anëtarët (sa ka aktualisht), mblidhet vetëm një herë në vit.

Kohët e fundit IAEA u vu në qendër të vemendjes sidomos përmes misioneve në Irak para fillimit të luftës në vitin 2003 si dhe për punën në Korenë e Veriut dhe Iran. Për angazhimin e saj ajo dhe drejtori i saj të përgjithshëm, Mohammed el-Baradei, u nderua në vitin 2005 me çmimin Nobel të paqes.

Autor: Sonila Sand/Ina Verbica
Redaktor: Pandeli Pani



  • Data 02.07.2009
  • Shpërndajeni Dërgo Facebook google+
  • Shtypni Shtypeni faqen
  • Permalink http://p.dw.com/p/IfXn
  • Data 02.07.2009
  • Shpërndajeni Dërgo Facebook google+
  • Shtypni Shtypeni faqen
  • Permalink http://p.dw.com/p/IfXn