Festiwal w Cottbus: Filmy z religią w tle | Niemiecka kultura, polska kultura w Niemczech, wydarzenia | DW | 05.11.2012
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
Reklama

Kultura

Festiwal w Cottbus: Filmy z religią w tle

Tegoroczny Festiwal Filmowy w Chociebużu skupił uwagę na filmach o tematyce religijnej. Polacy mają w tym względzie wiele do pokazania.

The Rev. Jerzy Popieluszko after an evening mass in Warsaw in which a fellow piest defended Popieluszko, who has been indicted for abusing religious freedoms, Sunday, July 29, 1984. Popieluszko was killed on Oct. 19, 1984 by a group of communist secret police officers who kidnapped him and threw to the river, bound and gagged. The main perpetrator, Grzegorz Piotrowski, was released from prison after serving 15 years, a term shortened from 25 years by communist-era amnesties. ( AP Photo / CzarekSokolowski )

Jerzy Popieluszko

Co łączy wyzwoleńcze zrywy w powojennej Polsce z wojną na Bałkanach, konfliktem na Zakaukaziu i występem "Pussy Riot" w moskiewskiej cerkwi? Kluczową rolę odgrywała w tych wydarzeniach religia. Służyła ona do wykształcenia tożsamości, wsparcia określonej orientacji albo podkreślenia pewnych odmienności.

- Wiele konfliktów ma podłoże religijne - zaznacza ekspert ds. filmu Bernd Buder, będący kuratorem tegorocznej edycji Festiwalu Filmów Europy Wschodniej w Chociebużu (Cottbus). Można na nim obejrzeć 17 filmów z 9 krajów, mających wyraźne tło religijne.

Filmfestival Cottbus (6.11.-11.11.2012) - Osteuropa der Religionen; Copyright: Filmfestival Cottbus******Pressebild nur für die aktuelle, themengebundene Berichterstattung***via Stefan Dege

Festiwal fimowy w Chociebużu trwa od 6 do 11 listopada 2012 r.

W socjalistycznych społeczeństwach dawnego Bloku Wschodniego religia oficjalnie nie odgrywała żadnej roli. - Ale nieoficjalnie przypadała jej wielka rola - podkreśla Buder w rozmowie z Deutsche Welle. - Jeszcze dziś w krajach Europy wschodniej religia jest instrumentalizowana w polityce wewnętrznej i nierzadko staje się katalizatorem konfliktów zbrojnych.

Złożona tożsamość

Filmem kreślącym duchowy stan polskiego społeczeństwa w okresie przed upadkiem komunizmu, był film Rafała Wieczyńskiego o ks. Popiełuszce. W Polsce obejrzało go od 2009 r. ponad 1,3 mln widzów. Film ten unaocznia kluczową rolę, jaką odegrał Kościół, wiara i charyzmatyczny ksiądz Popiełuszko w obaleniu systemu komunistycznego w Polsce.

NO FLASH Der Film traf mitten ins Herz der Polen: viele Tränen flossen am 16.Februar 2009 in der Warschauer Nationaloper bei der Uraufführung eines Filmes, der unter die Haut geht: „Popieluszko. Die Freiheit in uns“. In diesem Film zeigt Regisseur Rafal Wieczynski das Leben des Priesters Jerzy Popieluszko, der 1984 als eine der Ikonen der Solidarnosc vom kommunistischen polnischen Sicherheitsdienst Sluzba Bezpieczestwa ermordet wurde. Sowohl Janusz Sniadek , der Vorsitzende der Gewerkschaft Solidarnosc als auch Staatspräsident Lech Kaczynski zeigten sich gerührt. Popieluszko wolnosc jest w nas

Film "Popiełuszko. Wolność jest w nas" obejrzało ponad milion widzów

Problem nasilającego się nacjonalizmu i religii przedstawiają dwa filmy uznanej estońskiej dokumentalistki Katariny Uibo. Opowiadają one o Kosowie, gdzie nawet obecność międzynarodowych oddziałów pokojowych nie mogła zatuszować tego rozłamu. W dokumencie "Narrow is the Gate " z 2002 r. prawosławni duchowni tylko pod eskortą kapelanów oddziałów NATO, czy w opancerzonym konwoju, mogą dostać się do prawosławnego serbskiego klasztoru Gracanica. Tam spotykają siostrę Teodorę, której miłość bliźniego miesza się z pogardą dla muzułmańskich sąsiadów. W produkcji, która powstała 9 lat później "This is the day", atmosfera wojny nie jest już odczuwalna. Lecz kilka minut spokojnej obserwacji prawosławnego serbskiego klasztoru Velika Hoca wystarcza, by stwierdzić, że w ciszę klasztornego codziennego życia wdziera się przerażający chłód konfliktu etnicznego.

Dwa dalsze polskie filmy tematyzują nowo odkrywaną żydowską tożsamość. Jeden z nich wyrastają na gruncie nacjonalistycznych i antysemickich wybryków młodych ludzi. W filmie "My Australia" Amiego Drozda, dwaj bracia Tadek i Andrzej w Łodzi wczesnych lat 60' szykanują szkolnych kolegów, młodych Żydów. Matka samotnie wychowująca synów nie może sobie z nimi poradzić i zapowiada, że wyemigruje do wytęsknionej Australii. Lecz statek przybija do wybrzeży Izraela. Chłopcy, którzy wzrastali w komunistycznej, katolickiej Polsce dopiero teraz poznają żydowską tożsamość matki.

Drugi film o tej tematyce to dokument "Księżyc to Żyd" Michała Tkaczyńskiego.

Filmy "Łaska" i "W imieniu diabła", które także będą pokazywane w ramach festiwalu, udowadniają, że temat religii i wiary obecny jest w społecznym dyskursie na ekranie kina i telewizji.

Nie bez napięć

Titel: Polen Rafal Wieczynski Polnischer Film Kultur Beschreibung: Rafal Wieczynski ist polnischer Regisseur u. a von dem Film Popieluszko - Freiheit ist in uns.

Rafal Wieczyński - twórca filmu o ks. Popiełuszce

Nie wszystkie filmy traktują o przemocy i religii - są też obrazy lżejsze, nasycone humorem, jak "Dreaming the path", litewskiego reżysera Jokubasa Viliusa Turasa, w którym opowiada o swej 4500-kilometrowej wędrówce do Santiago di Compostella na szlaku św. Jakuba czy "Loveless Zorica" Radoslava Pavkovica i Hristiny Hatziharalabous, będący parodią zabobonnych wierzeń na serbskiej prowincji.

Temat religii staje się także coraz ważniejszy i wyraźniej obecny w niemieckim kinie, twierdzi Horst-Peter Koll, redaktor naczelny renomowanego katolickiego magazynu filmowego "film-dienst". Zaznacza jednak, że w krajach Europy wschodniej zakorzenienie religijne jest znacznie intensywniejsze i bardziej drażliwe, ponieważ relacje państwa i Kościoła zachodzą w bardzo skomplikowanych warunkach.

W programie tegorocznego festiwalu znalazły się dwa polskie filmy o współczesnej tematyce społecznej: "Dzień Kobiet" i "Jesteś Bogiem" oraz obrazy bądące plonem polsko-niemieckiego konkursu filmowego dla młodzieży.

22. Festiwal Fimowy w Chociebużu trwa od 6 do 11 listopada 2012 r.

Christoph Strack / Małgorzata Matzke

red. odp.: Andrzej Pawlak

Reklama