„Żyłeś dla naszego wspólnego marzenia“. Książka o enerdowskim dysydencie, przyjacielu Polski | Niemiecka kultura, polska kultura w Niemczech, wydarzenia | DW | 27.11.2012
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
Reklama

Kultura

„Żyłeś dla naszego wspólnego marzenia“. Książka o enerdowskim dysydencie, przyjacielu Polski

Ludwig Mehlhorn, Marek Prawda; Bogdan Borusewicz (von links) Autor: Andrzej Stach

Ludwig Mehlhorn z Markiem Prawdą i Bogdanem Borusewiczem (od prawej)

Na celowniku bezpieki

Po wielokrotnych przesłuchaniach przez enerdowską bezpiekę i bezskutecznych próbach odwiedzenia go od dalszej działalności opozycyjnej „stasi” rozpoczęła nękanie go także za pomocą represji w sferze pracy zawodowej. W 1979 pozbawiony został stałego prawa prowadzenia wykładów dla studentów i wkrótce potem utracił możliwość przyjmowania także wszelkich pojedynczych zleceń. W celu uniemożliwienia mu wyjazdów do Polski, rok później objęty został absolutnym zakazem podróży zagranicznych. Pracował jako nocny stróż, nadal prowadząc działalność opozycyjną, wydając niezależne publikacje, rozbudowując sieć kontaktów i organizując seminaria poświęcone Polsce. W dalszym ciągu tłumaczył też polską literaturę i organizował nielegalne wieczory literackie. Był jednym z pierwszych, którzy w okresie przełomu politycznego w roku 1989 wraz z Konradem Weissem w ramach współzałożonej przezeń organizacji „Demokratie Jetzt” opracował trzystopniowy plan zjednoczenia Niemiec.

Po upadku komunizmu i zjednoczeniu Niemiec Ludwig Mehlhorn kontynuował pracę na rzecz demokracji. Nadal utrzymywał intensywne kontakty z polskimi przyjaciółmi jak Tadeusz Mazowiecki, Adam Michnik, Jacek Kuroń, Bogdan Borusewicz czy Bronisław Geremek. Jako jeden z głównych działaczy wschodnioniemieckich na rzecz porozumienia i zbliżenia niemiecko-polskiego należał do grupy inicjatorów stworzenia platformy spotkań i dyskusji młodzieży z obu krajów w Krzyżowej (Kreisau). Do ostatnich dni życia angażował się w działalność utworzonej tam w roku 1990 Fundacji Krzyżowa dla Porozumienia Europejskiego („Stiftung Kreisau für Europäische Verständigung”). Był obecny także w polskich mediach, występował z wykładami i jako uczestnik dyskusji.

Fascynująca lektura

Wydana przez Pełnomocnika Saksonii ds. Akt Stasi we współpracy z ewangelickim wydawnictwem Evangelische Verlagsanstalt książka Stephana Bickhardta „In der Wahrheit leben” daje nie tylko wgląd w życie Ludwiga Mehlhorna jako opozycjonisty i człowieka niezłomnie kierującego się w życiu zasadami opartymi na Dekalogu. Stanowi ona także fascynującą lekturę dla wszystkich zainteresowanych najnowszą historią Niemiec i Polski. Szeroki wybór artykułów, referatów i wykładów Mehlhorna, przetłumaczonych przezeń utworów polskich poetów i pisarzy oraz wspomnienia jego przyjaciół jak też kopie raportów enerdowskiej bezpieki na jego temat czynią z niej jeden z ważnych dokumentów ukazujących warunki życia w dyktaturze komunistycznej części powojennej generacji Niemców i Polaków.

W zamieszczonej w ostatniej części książki mowie pożegnalnej ku czci zmarłego Ludwiga Mehlhorna, jego przyjaciel Marek Prawda stwierdził: „Jesteś teraz u Tego, który kieruje naszymi drogami. Jeśli Go zobaczysz, powiedz Mu, że Polacy i Niemcy lepiej teraz ze sobą współżyją. Nauczyli się z historii. (...) Twoje marzenie (o życiu w wolnym kraju – A.S.) było częścią naszego. A przecież nie zawsze było tak, że Polacy i Niemcy mieli takie same marzenia i jeszcze do tego mogli je wspólnie zrealizować. Ty żyłeś dla naszego wspólnego marzenia”.

Andrzej Stach

Red. odp. Bartosz Dudek

*Stephan Bickhardt, (wyd.), „In der Wahrheit leben”, Evangelische Verlagsanstalt GmbH, Leipzig 2012, ISBN 978-3-374-03011-8, www.eva-leipzig.de

Strona 1 | 2 | Pełna wersja

Reklama