عرفان کیانی، معترض دیماه ۱۴۰۴ در اصفهان اعدام شد
انتشار ۱۴۰۵ اردیبهشت ۵, شنبهآخرین بهروز رسانی ۱۴۰۵ اردیبهشت ۵, شنبه
آنچه باید بدانیم
جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. بر اساس اعلام دفتر نخستوزیری اسرائیل، عملیات نظامی جدید این کشور، "غرش شیران" نام داشت. آمریکا نیز عملیات نظامی خود علیه جمهوری اسلامی را "خشم حماسی" نامگذاری کرد.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی در جریان این حملات کشته شد. بنا به اعلام ترامپ و ارتش اسرائیل دهها تن از مقامهای عالیرتبه حکومت ایران نیز کشته شدند.
جمهوری اسلامی در واکنش به حملات مشترک اسرائیل و آمریکا، خاک اسرائیل و نیز چند کشور منطقه خلیج فارس از جمله قطر، کویت، عربستان سعودی، بحرین و امارات متحده عربی و حتی آذربایجان را نیز هدف قرار داد.
یک هفته پس از اعلام رسمی مرگ خامنهای، مجلس خبرگان رهبری، مجتبی فرزند او را به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی انتخاب کرد.
جمهوری اسلامی و ایالات متحده تنها حدود یک ساعت پیش از پایان مهلت تعیینشده از سوی دونالد ترامپ برای حمله گسترده به پلها و نیروگاههای ایران، در نخستین ساعات روز چهارشنبه ۸ آوریل (۱۹ فروردین) بر سر آتشبسی دوهفتهای توافق کردند.
رئیس جمهور آمریکا در واپسین ساعات باقیمانده از آتشبس دوهفتهای با جمهوری اسلامی با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی "تروث سوشیال" اعلام کرد که به درخواست شماری از مقامهای پاکستان، ازسرگیری احتمالی حملات به جمهوری اسلامی را بهطور موقت متوقف و آتشبس فعلی را تمدید کرده است.
آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
استارمر: طرح ممنوعیت سپاه پاسداران در بریتانیا ارائه میشود
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا بر اساس یک گزارش رسانهای متعهد شده است که در هفتههای آینده پیشنویس قانونی برای ممنوعیت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ارائه کند.
به گزارش روزنامه "جوییش کرونیکل"، استارمر این موضوع را روز پنجشنبه ۳ اردیبهشت (۲۳ آوریل) در جریان بازدید از یک کنیسه در لندن مطرح کرد؛ مکانی که شنبه گذشته هدف یک حمله آتشسوزی قرار گرفته بود.
او در پاسخ به پرسشی درباره احتمال ممنوعیت سپاه پاسداران گفت که برای اتخاذ اقدامات لازم علیه "عوامل مخرب دولتی" وجود یک مبنای قانونی ضروری است.
استارمر همچنین اعلام کرد که دولت این پیشنویس را "در سریعترین زمان ممکن" ارائه خواهد کرد.
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
نخستوزیر بریتانیا درباره اینکه چرا تاکنون چنین قانونی ارائه نشده، توضیحی نداده است. سپاه پاسداران در اتحادیه اروپا، آمریکا، کانادا و بسیاری از کشورهای دیگر بهعنوان یک نهاد تروریستی شناخته میشود.
هانا نویمان، نماینده فراکسیون سبزها در پارلمان اروپا، در گفتوگو با دویچهوله فارسی گفته است که بعد از تروریستی شناخته شدن سپاه پاسداران، با این نهاد نیز مانند گروههایی چون حماس و داعش برخورد میشود.
عرفان کیانی، معترض دیماه ۱۴۰۴ در اصفهان اعدام شد
خبرگزاری حقوق بشری "هرانا" صبح روز شنبه ۵ اردیبهشت (۲۵ آوریل) گزارش داد حکم اعدام عرفان کیانی، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ در اصفهان اجرا شد.
مرکز رسانه قوه قضاییه، اعلام کرده است کیانی به اقداماتی مانند "حضور در تجمعات اعتراضی، آتشسوزی، پرتاب سنگ و کوکتل مولوتف، بستن خیابانها و حمل سلاح سرد" متهم شده و ادعا شده است که او در "هدایت گروهی از معترضان نقش داشته" است.
مقامهای قضایی حکومت ایران جزئیات بیشتری درباره روند دادرسی، دسترسی او به وکیل و شرایط نگهداری این زندانی سیاسی منتشر نکردند.
خبرگزاری دولتی "ایرنا" خبر اعدام کیانی را با عنوان توهینآمیز "قدارهکش اجارهای موساد در خیابانهای اصفهان به دار مجازات آویخته شد" منتشر کرده است.
جمهوری اسلامی بدون ارائه هیچ سند و مدرکی اغلب معترضان دی ۱۴۰۴ را در ادبیات رسمی خود به "وابستگی به موساد" متهم میکند.
تقریبا هر روز خبر اعدام از ایران منتشر میشود و رسانههای داخلی نیز این اخبار را برای ایجاد رعب و وحشت در جامعه بهسرعت بازتاب میدهند.
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
تمرکز اصلی افکار عمومی جهان در حال حاضر بر سر موضوعات هستهای، موشکی و نقش منطقهای جمهوری اسلامی است. در مقابل، موضوع اعدامها در سه دهه اخیر که در بالاترین سطح بوده و همچنین وضعیت زندانیان سیاسی که به گفته مقامهای جمهوری اسلامی به دهها هزار نفر میرسند، کمتر مورد توجه قرار میگیرد.
گزارش سالانه عفو بینالملل که روز سهشنبه ۱ اردیبهشت (۲۱ آوریل) منتشر شد، از افزایش بیسابقه اعدامها و گسترش بازداشتهای خودسرانه در ایران خبر داده است.
رها بحرینی، پژوهشگر عفو بینالملل در امور ایران به بخش فارسی دویچه وله گفت جامعه جهانی برای توقف اعدامها در ایران باید اقدام فوری انجام دهد و رسیدگی به موارد نقض حقوق بشر در اولویت قرار گیرد.
بحرینی هشدار میدهد که نباید کشتارهای دیماه به فراموشی سپرده شوند و افزایش اعدامها باید در کانون توجه قرار گیرد.
بسنت: معافیت تحریمی برای نفت بارگیریشده ایران تمدید نمیشود
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده روز شنبه ۵ اردیبهشت (۲۵ آوریل) اعلام کرد واشنگتن قصد ندارد معافیت تحریمی برای خرید نفت و فرآوردههای نفتی ایران که بارگیری شدند و در دریا قرار دارند را تمدید کند و این موضوع را "کاملا منتفی" دانست.
بسنت در گفتوگو با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفته است با ادامه محاصره دریایی، هیچ نفتی از ایران خارج نخواهد شد.
به گفته وزیر خزانهداری آمریکا در صورت ادامه این وضعیت، تولید نفت ایران طی دو تا سه روز آینده ممکن است با مشکلات جدی و توقف مواجه شود.
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که جنگ میان آمریکا و اسرائیل با ایران به یک آتشبس پایدار تبدیل نشده است و بازارهای جهانی انرژی نیز تحت تاثیر بسته شدن تنگه هرمز دچار نوسان شدهاند.
آمریکا پیشتر برای کاهش فشار بر بازار جهانی انرژی و پس از افزایش قیمت نفت به بالای ۱۰۰ دلار معافیتی برای فروش نفت و فرآوردههای نفتی ایران و روسیه صادر کرده بود.
اعدام چهار معترض دیماه بر اساس قانون جدید "جاسوسی"
بر اساس گزارش "سازمان حقوق بشر ایران"، مستقر در نروژ چهار نفر از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ به نامهای محمدرضا مجیدی اصل، بیتا همتی، بهروز زمانینژاد و کوروش زمانینژاد، از سوی شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به اعدام و مصادره کامل اموال محکوم شدهاند.
این احکام بر پایه قانون جدید "تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با دولتهای متخاصم" صادر شده که در مهرماه ۱۴۰۴ تصویب شده است.
سازمان حقوق بشر ایران در گزارش خود آورده است این افراد به اتهام "اقدام عملیاتی برای دولت متخاصم آمریکا و گروههای تروریستی (ضدانقلاب و سلطنتطلب)" به اعدام محکوم شدند.
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
این اتهامها از جمله شامل "سر دادن شعارهای ساختارشکن، استفاده از مواد منفجره، مواد آتشزا و سلاح سرد، همچنین تخریب و آتشزدن اموال عمومی و پرتاب سیمان، بلوکهای بتنی و بطریهای شیشهای از پشتبام به سمت نیروهای امنیتی" است که به گفته مقامهای قضایی منجر به مجروح شدن یک بسیجی هم شده است.
این چهار نفر نخستین معترضانی هستند که بر اساس قانون جدید "جاسوسی" به اعدام محکوم میشوند.
همزمان، دستکم ۳۰ معترض دیگر نیز در ارتباط با اعتراضات دیماه با احکام مشابه مواجه شدهاند و نگرانیها درباره گسترش صدور احکام اعدام افزایش یافته است.
محمود امیریمقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران به دویچه وله فارسی گفت اعدام از ابزارهای اصلی حکومت برای حفظ قدرت به شمار میرود.
او در عین حال تاکید کرد در دوران جنگ هزینه سیاسی این اقدامات کمتر است، زیرا توجه افکار عمومی جهانی به آن کاهش مییابد.
ریانووستی از "احتمال دیدار مجتبی خامنهای و پوتین" در تهران خبر داد
خبرگزاری روسی "ریا نووستی" به نقل از کاظم جلالی، سفیر جمهوری اسلامی در روسیه، گزارش داده است که تهران با وجود امکان ادامه جنگ، قصد دارد هفتمین اجلاس کشورهای حاشیه دریای خزر را برگزار کند.
به گفته جلالی این نشست "در صورت فراهم بودن شرایط"، در تاریخ ۱۲ اوت سال جاری برگزار خواهد شد و برنامهریزی برای آن همچنان ادامه دارد.
در این اجلاس سران کشورهای حوزه دریای خزر روسیه، ایران، آذربایجان، قزاقستان و ترکمنستان شرکت خواهند کرد.
طبق گزارش ریانووستی احتمال دارد در جریان این نشست در تهران، دیداری میان ولادیمیر پوتین و مجتبی خامنهای صورت گیرد.
اجلاس خزر بهصورت دورهای میان پنج کشور حاشیه این دریا برگزار میشود و آخرین نشست آن در تهران در آذر ۱۳۹۴ برگزار شده بود که در آن ولادیمیر پوتین به ایران سفر کرده و با علی خامنهای هم دیدار کرده بود.
این خبرگزاری روسی در حالی این خبر را منتشر کرده است که پیش از این درباره وضعیت مجتبی خامنهای گزارشهایی از جراحت شدید و بیهوشی او منتشر شده بود.
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
روزنامه بریتانیایی تایمز اخیرا با استناد به ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل گزارش داد که مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی، در قم تحت درمان است و به دلیل جراحات شدید، در وضعیت وخیم و بیهوشی به سر میبرد.
به نوشته این روزنامه مجتبی خامنهای قادر به مشارکت در هیچیک از تصمیمگیریهای جمهوری اسلامی نیست؛ ادعایی که البته بهطور مستقل تأیید نشده، اما بهسرعت به یکی از مهمترین گرههای تحلیلی درباره ساختار قدرت در تهران تبدیل شده است.
بقایی: دیداری میان عراقچی با نمایندگان آمریکا برنامهریزی نشده است
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرد که یک هیات از ایران برای سفری رسمی وارد اسلامآباد شده و عباس عراقچی در چارچوب تلاشهای میانجیگرانه پاکستان برای پایان دادن به جنگ و بازگرداندن صلح به منطقه، با مقامهای عالیرتبه این کشور دیدار خواهد کرد.
سخنگوی وزارت خارجه ایران اما تاکید کرده است که هیچ دیداری میان عراقچی و نمایندگان آمریکا برنامهریزی نشده و مواضع ایران از طریق طرف پاکستانی منتقل خواهد شد.
این در حالی است که کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، روز جمعه ۲۴ آوریل (۴ اردیبهشت) گفت استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، و جرد کوشنر صبح روز شنبه برای شرکت در مذاکرات با جمهوری اسلامی راهی پاکستان خواهند شد.
سخنگوی کاخ سفید به شبکه فاکسنیوز گفت: «میتوانم تائید کنم که فرستاده ویژه ویتکاف و جرد کوشنر فردا صبح بار دیگر راهی پاکستان خواهند شد تا در گفتوگوهای مستقیم با نمایندگان هیات ایرانی شرکت کنند. این گفتوگوها با میانجیگری پاکستانیها انجام میشود که در تمام این روند دوستان و میانجیگران فوقالعادهای بودهاند.»
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
با وجود اعلام آمادگی مقامهای آمریکایی برای گفتوگو، جمهوری اسلامی ادامه مذاکرات را مشروط به پایان محاصره دریایی ایران دانسته است؛ شرطی که دونالد ترامپ با وجود تمدید آتشبس آن را نپذیرفته و بر تداوم این محاصره تاکید کرده است.
تسنیم خبرگزاری سپاه پاسداران هم روز قبل نوشت "هیچ مذاکرهای با آمریکاییها در دستور کار نیست" و سفر عراقچی به اسلامآباد نیز برای گفتوگو با مقامهای آمریکایی انجام نمیشود.
سنتکام: ناوشکن "رافائل پرالتا"یک کشتی با پرچم جمهوری اسلامی را متوقف کرد
فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) صبح روز شنبه ۵ اردیبهشت (۲۵آوریل) در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد، ناوشکن موشکانداز "رافائل پرالتا" روز جمعه یک کشتی با پرچم جمهوری اسلامی را که قصد حرکت بهسوی یکی از بنادر ایران را داشته، متوقف کرده است.
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
به گفته سنتکام، این اقدام در چارچوب عملیات محاصره دریایی در جنوب ایران انجام شده است.
ایالات متحده آمریکا پس از جنگ ۴۰ روزه اخیر با ایران، بنادر ایران را محاصره کرده تا فشارهای اقتصادی بر جمهوری اسلامی را بیشتر کند. بر اساس برخی گزارشها، اقتصاد ایران اکنون در "آستانه فروپاشی" قرار گرفته است.
ترامپ: ایران قصد دارد پیشنهادی در راستای تامین خواستههای آمریکا بدهد
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا شامگاه جمعه ۴ اردیبهشت (۲۴ آوریل) در گفتگو با خبرگزاری رویترز اعلام کرد "ایران قصد دارد پیشنهادی در راستای تامین خواستههای واشنگتن ارائه کند، هرچند جزئیات آن هنوز مشخص نیست".
ترامپ در گفتوگوی تلفنی خود با رویترز درباره جزئیات این پیشنهاد توضیحی نداد اما گفت: «باید منتظر ماند و دید این پیشنهاد چه خواهد بود.»
بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران
رئیس جمهور ایالات متحده همچنین تاکید کرد که آمریکا در حال تعامل با افراد حاضر در قدرت در ایران است. ترامپ قبلا گفته بود که اختلافنظر شدید میان مقامهای جمهوری اسلامی مانعی برای مذاکره و توافق است.
مقامهای جمهوری اسلامی تا کنون به اظهارات دونالد ترامپ واکنشی نشان ندادهاند، اما رسانههای وابسته به سپاه پاسداران، از جمله خبرگزاری فارس و تسنیم هرگونه مذاکره مستقیم میان نمایندگان جمهوری اسلامی با نمایندگان آمریکا در اسلامآباد را رد کردهاند.