خبرگاه؛ آزادی دو شهروند فرانسوی در ایران پس از سه سال زندان

سسیل کوهلر و ژاک پاریس، دو شهروند فرانسوی که بیش از سه سال در ایران در زندان بودند، آزاد شدند و به گفته امانوئل مکرون "در راه سفارت فرانسه در تهران" هستند. این زوج پیش از این از سوی دستگاه قضائی جمهوری اسلامی به مجموعا ۶۳ سال زندان محکوم شده‌ بودند.

سسیل کوهلر ۴۱ ساله و همسرش، ژاک پاریس۷۲ ساله که در ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۱ (۷ مه ۲۰۲۲) در آخرین روز سفر توریستی‌شان به ایران بازداشت شده بودند، حالا پس از سه سال از زندان اوین آزاد شدند.

بیشتر اخباری از مبادله این دو شهروند فرانسوی با یک زندانی ایرانی در فرانسه به نام مهدیه اسفندیاری منتشر شده بود. مهدیه اسفندیاری، تبعه ایرانی در فرانسه  به اتهام "ترویج تروریسم در شبکه‌های اجتماعی" بازداشت شدە است. جمهوری اسلامی این اتهام را "ناعادلانه" خوانده و خواستار آزادی او شده است.

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضائیه کمتر از یک ماه پیش اعلام کرد، دادگاه انقلاب این دو شهروند فرانسوی را به اتهام "کار با سازمان اطلاعاتی فرانسه" و "همکاری با اسرائیل" به مجموعا ۶۳ سال زندان محکوم کرده است؛ حکم کم‌سابقه ای که با واکنش تند وزارت خارجه فرانسه روبه‌رو شد. 

حالا اما امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه خبر آزادی این دو شهروند فرانسوری را تایید کرده و با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «سسیل کوهلر و ژاک پاریس که به مدت سه سال در ایران بازداشت بودند، از زندان اوین آزاد شده‌اند و در راه سفارت فرانسه در تهران هستند. از این نخستین گام استقبال می‌کنم و گفت‌وگوها ادامه دارد تا بازگشت آنها به فرانسه در سریع‌ترین زمان ممکن فراهم شود.»

خانواده‌های سسیل کوهلر و ژاک پاریس اخیرا از ناامیدی شدید این دو زندانی در ایران خبر داده و در یک کنفراس خبری اعلام کرده بودند: «آنها برای اولین بار گفتند که دیگر نمی‌توانند بیشتر از این تحمل کنند.»

طبق گزارش رسانه‌های داخلی در ایران، شورای عالی انقلاب فرهنگی جمهوری اسلامی با تصویب مصوبه‌ای جدید، سازمان صداوسیمای ایران را مأمور راه‌اندازی شبکه‌ای تلویزیونی به زبان عبری کرد. هدف از این اقدام، واکنش رسانه‌ای به آنچه "تبلیغات اسرائیل و رسانه‌های وابسته به آن" عنوان شده، اعلام شده است.

ینا بر گزارش‌ها، این مصوبه با عنوان "سیاست‌ها و اقدامات ملی فرهنگی، اجتماعی، رسانه‌ای، علمی و فناوری ناظر به وضعیت کشور در شرایط ویژه" در جلسه شورای عالی انقلاب فرهنگی به ریاست مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور و رئیس شورا، به تصویب رسیده است.

در متن مصوبه تأکید شده است که تأسیس این شبکه بین‌المللی با هدف "ایجاد کنش و واکنش مؤثر در برابر جریان‌های رسانه‌ای اسرائیل و هم‌پیمانان آن" صورت می‌گیرد.

یر اساس ماده چهار این مصوبه، همچنین مقرر شده است که "اساتید و پژوهشگران در حوزه‌های مرتبط، در جهت پاسخ‌گویی به نیازهای امنیتی و نظامی کشور هدایت شوند."

بیش از ۱۲ سازمان حقوق بشری از دولت آلمان خواستند هرگونه مشروعیت‌بخشی به طالبان را قاطعانه رد کند. در نامه‌ای سرگشاده، آن‌ها هشدار دادند که پذیرش نمایندگان طالبان به‌عنوان دیپلمات، "پیامی خطرناک" است.

این سازمان‌ها در نامه‌ای مشترک از دولت آلمان خواستند هرگونه به‌رسمیت‌شناختن حکومت طالبان در افغانستان را صراحتاً رد کرده و منتفی بدانند.

در این نامه که روز سه‌شنبه ۴ نوامبر (۱۳ آبان) خطاب به فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، یوهان واده‌فول، وزیر امور خارجه و الکساندر دوبرینت، وزیر کشور ارسال شده، پذیرش دو نماینده طالبان به‌عنوان دیپلمات، "نشانه‌ای هشداردهنده" دانسته شده است.

در این بیانیه تأکید شده است که چنین اقدامی به‌منزله اعطای مشروعیت و مصونیت به رژیمی است که "به‌صورت غیرقانونی و با توسل به خشونت قدرت را به‌دست گرفته و به‌طور مداوم اصول بین‌المللی حقوق بشر را نقض می‌کند."

در ادامه آمده است: «هرگونه مشروعیت‌بخشی به حکومت دفاکتوی طالبان، خیانتی به دختران، زنان و گروه‌های به‌حاشیه‌رانده‌شده در افغانستان و تقویت‌کننده نظام مردسالار حاکم در این کشور است.»

دولت فدرال آلمان در ماه‌های اخیر اعلام کرده است که قصد دارد روند اخراج شهروندان افغان مجرم را تسهیل کند و در همین راستا گفت‌وگوهایی در کابل با مقامات طالبان در سطوح غیردیپلماتیک انجام داده است.

بر اساس گزارش رسانه‌های داخلی در ایران، در پی وقوع آتش‌سوزی در پالایشگاه نفت پارسیان در شهرک صنعتی جنت‌آباد ایوانکی، یک نفر جان خود را از دست داد و سه نفر دیگر مجروح شدند. در همین حال مدیرعامل جمعیت هلال‌احمر استان سمنان اعلام کرد که عملیات اطفای حریق همچنان ادامه دارد.

بر اساس گزارش‌ها، این حادثه صبح روز دوشنبه ۱۲ آبان در شرکت پالایش نفت پارسیان ایوانکی رخ داد و بلافاصله تیم‌های امداد و آتش‌نشانی به محل اعزام شدند.

محمدرضا نوری، مدیرعامل جمعیت هلال‌احمر استان سمنان، در گفت‌وگو با رسانه‌ها تأیید کرد که در این حادثه یک نفر جان باخته و سه نفر دیگر دچار مصدومیت شده‌اند.

او اضافه کرد که عملیات مهار آتش هنوز به پایان نرسیده است و نیروهای امدادی و آتش‌نشانی همچنان در محل حضور دارند تا از گسترش آتش جلوگیری کنند.

مقامات محلی تاکنون درباره علت وقوع حادثه اظهارنظر نکرده‌اند و بررسی‌های کارشناسی برای مشخص شدن دلایل این آتش‌سوزی ادامه دارد.

دیک چینی، سیاستمدار آمریکایی و معاون جرج دبلیو بوش (پسر)، رئیس‌جمهور اسبق آمریکا در سن ۸۴ سالگی درگذشت. او در بین سال‌های ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۹ میلادی در این مقام فعالیت داشت.

چینی در دوران ریاست جمهوری بوش (پدر) نیز فعالیت داشت و ریاست وزارت دفاع را عهده‌دار بود. فعالیت دیک چینی در مقام وزیر دفاع ایالات متحده به سال‌های ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۳ میلادی برمی‌گردد.

جنگ اول عراق در دوران فعالیت او در پنتاگون و همچنین فاجعه تروریستی ۱۱ سپتامبر در دوران فعالیت او در مقام معاون رئیس‌جمهور اتفاق افتادند.

دولت پرو از قطع روابط دیپلماتیک خود با مکزیک خبر داده است. پرو اعلام کرد که در پی تصمیم دولت مکزیک برای اعطای پناهندگی سیاسی به بتسی چاوز، نخست‌وزیر پیشین پرو که به اتهام "شورش" تحت تعقیب قضایی است، دست به این اقدام زده است.

به گزارش خبرگزاری رویترز، هوگو د زلا، وزیر امور خارجه پرو اقدام مکزیک به اعطای پناهندگی را "غیردوستانه" خوانده و ضمن اشاره به "مداخله مکرر رؤسای کنونی و پیشین مکزیک در مسایل داخلی پرو" گفت که کشورش تصمیم به قطع روابط دیپلماتیک با پرو گرفته است.

بتسی چاوز ۳۶ ساله به عنوان نخست وزیر پرو در نوامبر ۲۰۲۲ انتخاب شد و در ماه دسامبر همان سال به دنبال بحران سیاسی شدید در کشور استعفا داد. مقامات قضایی پرو پدرو کاستیلو، رئیس جمهور سابق این کشور را به توطئه‌چینی علیه کشور به دلیل تلاش برای انحلال کنگره در دسامبر ۲۰۲۲ متهم کردند و بتسی چاوز نیز با اتهامات جنایی در همین خصوص روبرو شد.

طبق اعلام دادستانی کل پرو، چاوز به‌عنوان همدست کاستیلو، به اتهام "شورش علیه دولت" تحت پیگرد قرار دارد و دادستانی خواستار صدور حکم تا ۲۵ سال زندان برای او شده است.

جیانی اینفانتینو، رئیس فدراسیون جهانی فوتبال (فیفا)، از حضور زنان در یکی از مسابقات فوتبال در ایران به‌عنوان "پیشرفتی امیدبخش" یاد کرده است.

او در پیامی در شبکه‌های اجتماعی نوشت که از دیدن زنان و دخترانی که روز یکشنبه ۱۱ آبان در مسابقه جام حذفی در شهر مشهد حضور داشتند "بسیار خوشحال" شده است.

با این حال، سازمان حقوق بشری "استادیوم‌های باز" (Open Stadiums) اعلام کرده که تنها شمار محدودی از زنان اجازه ورود به ورزشگاه را داشته‌اند و یادآور شد، این همان ورزشگاهی است که در سال ۲۰۲۲ زنان با خشونت از ورود به آن برای تماشای یک بازی مقدماتی جام جهانی منع شده بودند.

از زمان انقلاب اسلامی ۱۳۵۷، زنان در ایران جز در موارد استثنایی از تماشای مسابقات مردان منع شده‌اند.

فیفا در سال‌های گذشته بارها به دلیل تبعیض علیه زنان در ورزشگاه‌های ایران تحت فشار نهادهای حقوق بشری و گروه‌های طرفدار برابری جنسیتی بوده است تا در صورت ادامه ممنوعیت، فدراسیون فوتبال ایران را از رقابت‌های جهانی محروم کند.

فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، گفته است زمان آن رسیده که پناهجویان سوری به کشورشان بازگردند.

او در سفرش به شهر هوسوم گفت که "جنگ داخلی در سوریه پایان یافته" و دیگر دلیلی برای ماندن سوری‌ها در آلمان وجود ندارد. 

مرتس افزود، بسیاری از پناهجویان "احتمالا مایل‌اند داوطلبانه بازگردند و در بازسازی کشورشان کمک کنند"، اما اگر کسی از بازگشت خودداری کند، دولت آلمان می‌تواند او را "قانونا" اخراج کند.

این سخنان در حالی مطرح شده است که یوهان واده‌فول، وزیر خارجه آلمان، پس از بازدید از سوریه گفته بود شرایط آن کشور هنوز برای بازگشت امن و انسانی پناهجویان مناسب نیست.

در هفته‌های اخیر، چندین چهره سیاسی دیگر از هم حزبی‌های مرتس نیز از ایده بازگرداندن پناهجویان سوری دفاع کرده‌اند و آن را بخشی از توافق سیاسی دولت دانسته‌اند.

بیشتر بخوانید: وزیر کشور آلمان مجددا بر بازگرداندن پناهجویان سوری تأکید کرد

با این حال، نهادهای حقوق بشری و سازمان ملل متحد می‌گویند در بخش‌هایی از سوریه هنوز خطر بازداشت، شکنجه و بی‌ثباتی گسترده وجود دارد. این نگرانی‌ها باعث شده سخنان مرتس با واکنش‌های تند از سوی مدافعان حقوق پناهجویان روبه‌رو شود، که آن را "غیرواقع‌بینانه و غیرانسانی" توصیف کرده‌اند.

نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی دو جامعه‌شناس و پژوهشگر به نام‌های شیرین کریمی و مهسا اسداله‌نژاد را در تهران بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کرده‌اند.

بر پایه گزارش سازمان حقوق بشری "هه‌نگاو"، این بازداشت‌ها صبح دوشنبه، ۱۲ آبان ۱۴۰۴ (۳ نوامبر ۲۰۲۵) انجام شده است. شیرین کریمی، ۴۲ ساله، نویسنده، مترجم و پژوهشگر، در خانه خود در تهران بازداشت شد. او کارشناسی‌ارشد جامعه‌شناسی از دانشگاه تهران دارد و مقالات و ترجمه‌های متعددی از او در نشریات و وب‌سایت‌های پژوهشی از جمله "نقد اقتصاد سیاسی" منتشر شده است.

در همان روز، مهسا اسداله‌نژاد، ۳۵ ساله، جامعه‌شناس و پژوهشگر، نیز در خانه والدینش در تهران بازداشت شد. او دکترای جامعه‌شناسی سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس دارد و رساله دکترای خود را به بررسی شکل‌گیری جمهوری اسلامی در فاصله سال‌های ۱۳۵۷ تا ۱۳۶۸ اختصاص داده است.

منابع آگاه به هه‌نگاو گفته‌اند، نیروهای امنیتی در زمان بازداشت، خانه هر دو نفر را بازرسی و وسایل الکترونیکی و کتاب‌های آنان را ضبط کرده‌اند.

در هفته‌های اخیر گزارش‌هایی از افزایش فشار بر پژوهشگران، نویسندگان و روشنفکران منتقد در ایران منتشر شده است. نیروهای امنیتی با یورش به منازل شماری از منتقدان حکومت، ضمن تفتیش و ضبط وسایل شخصی، تعدادی از آنان را بازداشت یا احضار کرده‌اند.

مأموران امنیتی همچنین صبح روز دوشنبه با حضور در منزل محمد مالجو و پرویز صداقت، دو اقتصاددان چپ، وسایل الکترونیکی و کتاب‌های آنها را ضبط و اقدام به بازداشت آنها کرده‌ بودند. پرویز صداقت، اقتصاددان، پژوهشگر، مترجم و سردبیر سایت "نقد اقتصاد سیاسی" است.

محمد مالجو نیز دانش‌آموخته‌ اقتصاد، پژوهشگر، مؤلف و مترجم کتاب‌های متعددی در حوزه اقتصاد است.