تشدید جنگ در افغانستان بعد از توافقنامه صلح | جهان | DW | 14.10.2016
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

جهان

تشدید جنگ در افغانستان بعد از توافقنامه صلح

همزمان با توافقنامه صلح دولت افغانستان با حزب اسلامی حکمتیار در ۱۰ ولایت این کشور جنگ با طالبان ادامه دارد. بعد از توافقنامه صلح آتش جنگ بیشتر شعله‌ور شده است. با این وجود آیا استقرار صلح دورنمایی دارد؟

هنوز جوهر امضای اشرف‌غنی رئیس‌جمهور افغانستان و حزب اسلامی گلبدین حکمتیار پای توافقنامه صلح خشک نشده که در ۱۰ ولایت افغانستان آتش جنگ شعله‌ور شده است. در مراسم امضای توافقنامه صلح، حکمتیار رهبر حزب اسلامی طالبان را هم به صلح فراخواند. وی گفت: «بیائید مذاکره کنید و اگر صلح جواب نداد، به کوه​ها برگردید». دولت افغانستان هم از طالبان خواست که مانند حزب اسلامی به روند صلح افغانستان بپیوندند.

بیشتر بخوانید: توافقنامه صلح میان دولت افغانستان و حزب اسلامی حکمتیار امضا شد

شورای عالی گروه انشعابی طالبان به رهبری ملا محمد رسول از توافقنامه حزب اسلامی با دولت افغانستان حمایت کرد اما مرکزیت طالبان به رهبری ملاهیبت​الله توافقنامه صلح دولت افغانستان و حزب اسلامی را محکوم کرد. طالبان در بیانیه‌ای اعلام کرد: «حکمتیار با پشت کردن به جهاد، مرتکب جرم بزرگی شده است».

جنگ و کشتار در ۱۰ ولایت افغانستان

ظریف​‌نظر، تحلیل‌گر امور افغانستان و منطقه به دویچه وله می​گوید بخش بزرگی از شهروندان افغان در مناطقی که آتش جنگ شعله‌ور شده مجبور به ترک خانه و کاشانه خود شده‌اند و در شهر قندوز حتی آب آشامیدنی نیست.

Zarif Nazar (Zarif Nazar)

ظریف نظر، تحلیلگر مسائل افغانستان و منطقه

به نظر این تحلیل​گر دولت​های همسایه افغانستان هم باید از استقرار صلح در این کشور پشتیبانی کنند. وی تاکید می​کند روشنفکران افغان از آمریکا درخواست می​کنند که به پاکستان فشار بیاورد تا به روند صلح بپیوندد. به گفته او آمریکا سالانه میلیاردها دلار به پاکستان کمک می​کند و اگر این کمک​ها قطع شود پاکستان با روند صلح در افغانستان موافقت خواهد کرد. وی درباره نقش ایران هم می​گوید که جمهوری اسلامی هرگونه نقشی را انکار می‌کند، ولی رهبر سابق طالبان حین بازگشت از ایران کشته شده است.

بیشتر بخوانید: دولت افغانستان تنها دو سوم خاک این کشور را در دست دارد

احمد سعیدی، سفیر سابق افغانستان در پاکستان می​گوید در استقرار صلح، دولت پاکستان حرف اول و آخر را نمی​زند. به نظر او افغانستان قربانی رقابت​های هند و پاکستان، ایران و آمریکا و دیگر قدرت​ها شده است. سعیدی در گفت‌وگو با بخش فارسی دویچه وله تاکید می​کند: «در افغانستان گروه​های تروریستی جهانی زیادی وجود دارند. القاعده، داعش، طالبان، جیش محمد، حرکت المجاهدین، حزب اسلامی ازبکستان و احزاب اسلامی تاجیکستان فعال هستند. پاکستان روی همه این گروه​ها تاثیرگذار نیست و در آنجا نقش عمده​ای ندارد.»

دورنمای تیره و تار افغانستان

این دیپلمات سابق اضافه می​کند مردم افغانستان طرفدار جنگ نیستند و هر زمانی که حکومت ملی و مردمی برآمده از آرای مردم و قانون اساسی در افغانستان به وجود بیاید امکان صلح وجود دارد. اما دورنمای افغانستان به نظر این کارشناس نومیدکننده است و او درباره برقراری صلح تردید دارد.

احمد سعیدی از گلبدین حکمتیار هم انتقاد می​کند و می​گوید: «حکمتیار یک مهره سوخته است و اعضای حزبش ۱۰ سال است که در حکومت حضور دارند. در کابل مردم از او به عنوان "قصاب کابل" یاد می​کنند. حکمتیار نه نیرویی دارد و نه از دستش کاری برمی‌آید. آن بخشی از طالبان که وابسته به ملامحمد رسول هستند هم عده کمی هستند که از دولت افغانستان پول می​گیرند.»

Ahamd Saidi (DW)

احمد سعیدی، کارشناس سیاسی افغانستان

آقای سعیدی از سیاست​های پاکستان در کشورش به شدت انتقاد می​کند و می​گوید: «فرقی نمی​کند که ملامنصور یا ملا هیبت​الله آخوندزاده رهبر طالبان باشد، در این کشمکش‌ها تصمیم‌گیرنده‌ی اصلی رهبری پاکستان است. پاکستان در رهبری جنگ در افغانستان نقش عمده​ای دارد ولی در استقرار صلح مصمم نیست و صادقانه عمل نمی​کند. صلحی که پاکستان می​خواهد شرط و شروط زیادی برای افغانستان دارد: کشور ما باید روابطش را با هند قطع کند، ترانزیت کالاهای پاکستان آزاد باشد، آب​ها را مهار نکنیم، حکومتی در کابل باید باشد که دست​پرورده‌ی پاکستان است. اگر ما به این چیزهایی که پاکستان می‌خواهد تن دهیم "صلح پاکستانی" برقرار خواهد شد.»

دولت و حکمتیار به صلح امید دارند

محمد امین کریم، رئیس هیئت مذاکره‌کننده‌ی حزب اسلامی با دولت افغانستان در کابل ولی ادعای منتقدان و "مخالفین صلح" را رد می‌کند. او در گفت‌وگو با "دویچه وله" تاکید کرد: «حدود ۱۰ سال است که حزب ما این پیشنهاد (صلح) را کرده است. روند صلح یک پدیده مربوط به خود افغانهاست و ما به دولت و گروه طالبان پیشنهاد کردیم که حزب ما در این راه میانجی‌گری کند. دولت افغانستان به این ابتکار حزب اسلامی پاسخ مثبت داده و از آن حمایت می‌کند. از میان گروه طالبان هم دومین گروه به رهبری رسول​زاده از صلح در افغانستان حمایت کرده است. استقرار صلح در کشوری که دهه​ها جنگ در آن جریان دارد به آسانی میسر نیست. ما به این امر واقف هستیم.»

عضو ارشد حزب اسلامی افغانستان در پاسخ به مخالفان و منتقدان می​‌گوید: «دو دیدگاه در این رابطه وجود دارد یکی دیدگاه حزب اسلامی افغانستان است که می​گوید حل مشکل صلح باید بین افغان​ها در افغانستان انجام بگیرد و با موفقیت تمام شود. دیدگاه دوم را طالبان دنبال می​کند که مشکل افغانستان را از طریق مذاکره با خارجیان حل بکند. به نظر ما هر نوع مذاکره درباره سرنوشت افغانستان با خارجیان نهایتا یک نوع معامله بر سر ملت افغانستان است. برای رسیدن به یک صلح پایدار در وحله اول باید این مشکل بین​ خود افغان‌ها حل شود. در مدار دوم صحبت با خارجیان هم امری مورد قبول است. اما ما تجربه کردیم که مذاکره با میانجی و حضور خارجیان هم تا به حال موفقیتی نداشته است.»

رئیس هیئت مذاکره‌کننده حزب اسلامی با دولت افغانستان در کابل به "دویچه وله" می‌گوید: «ما با نیروهای خارجی جنگ کردیم. حالا که حضور نیروهای خارجی به حداقل رسیده روند صلح را به میان کشاندیم. بعد از توافقنامه صلح می​خواهند نشان دهند که با آغاز روند صلح جنگ تشدید شده است. بسیاری هم با سطحی​نگری این موضوع را پذیرفته‌اند. مذاکرات صلح زمان می‌برد. در همه جای دنیا مذاکرات صلح سال​ها طول کشیده است چه رسد به اینکه رنگ امضای توافقنامه ما هنوز خشک هم نشده است.»

پشتیبانی رهبران محلی طالبان از توافقنامه صلح

رئیس هیئت مذاکره‌کننده‌ی حزب اسلامی با دولت افغانستان به استقرار صلح در افغانستان خوش‌بین است. وی اضافه می​کند که تعهد و تصمیم حزب اسلامی در جهت پیاده کردن صلح سراسری در افغانستان است و کاری که انجام گرفته مقدمه صلح و آشتی همه جانبه است.

محمد امین کریم ادامه می​دهد: «ما در طول هفته گذشته با دو عکس​العمل مواجه شدیم. یکی اینکه طالبان در سطح رهبری سیاسی بنا به اقتضای زمان موضع منفی اتخاذ کرده است. چون نمی​توانستند بگویند که ما وارد صلح می​شویم در حالی که جنگ می​کنند. اما در سطوح  بعدی و به خصوص از طرف قوماندان​های جنگی (رهبران محلی طالبان) عنایت خاصی نسبت به امر صلح مشاهده کردیم و ما با آنها در حال صحبت هستیم و آنها را به زمین گذاشتن اسلحه و آشتی با ملت تشویق کردیم تا به صلح بپیوندند.»

رئیس هیئت مذاکره‌کننده‌ی حزب اسلامی با دولت افغانستان در امر صلح معتقد است که در ماه​های آینده توفیق بیشتری به دست می‌آید. او همچنین در این رابطه تاکید کرد دومین گروه در میان طالبان به رهبری مولوی رسول آمادگی خود را به پیوستن به جریان صلح اعلام کرده است.

طاهر شیرمحمدی

در همین زمینه:

مطالب مرتبط