Jevreji su oduvijek bili dio društva sjeverno od Alpa | Politika | DW | 21.02.2021
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
Reklama

Komentar

Jevreji su oduvijek bili dio društva sjeverno od Alpa

Jevreji su živjeli na Rajni još u doba Rimskog carstva. Obilježavanje 1.700 godina jevrejskog života u Njemačkoj je jubilej koji poziva na pogled unazad, ali i na pogled u budućnost, smatra Kristof Štrak.

To je nezamislivo dugo vremensko razdoblje: ove godine Njemačka bilježi najmanje 1.700 godina jevrejskog života na Rajni i sjeverno od Alpa. Najstariji pisani trag, dekret cara Konstantina od 11. decembra 321. danas se nalazi u Vatikanskoj biblioteci. U tom dopisu, upućenom gradskim vlastima u Kelnu, car je odredio da se u carstvu dopušta „imenovanje Jevreja u gradsko vijeće". Očigledno da su se u Kelnu tada oko toga prepirali.

1.700 godina je dugačak most između Antike i sadašnjosti. Koliko je star taj carev dekret pokazuje prisjećanje na jedan drugi datum, koji je dobio veliko značenje za Evropu: godine 321. početkom marta, car Konstantin se pozabavio proslavom vaskrsnuća dan nakon šabata, „Danom Sunca", i time se pobrinuo za uvođenje neradne nedjelje koja važi do danas.

Konstantin, koji se borio i pobjeđivao širom tada poznatog svijeta i navodno se krstio na samrtnoj postelji 337. godine vodio je vjersku politiku kao politiku svoje vladavine i sredstvo za davanje identiteta.

"Nije bilo puno dobrih dana"

Jevreji pripadaju društvu – tako se može sažeti značenje 11. decembra 321. Oni se nisu pojavili odjednom nekad kasnije. Tih 1.700 godina su razdoblje s ponekim vrhuncima i mnogim padovima, sa strašnim grozotama. Suživot je rijetko bio opušten, a često problematičan.

„Tu nije bilo mnogo dobrih dana", kaže Andrej Kovač, predsjednik udruženja „321 – 2021: 1.700 godina jevrejskog života u Njemačkoj".

Izopštavanja, progoni i ritualna ubistva, kristaški pohodi, antisemitizam, rasna mržnja – svaki grad u Njemačkoj s bogatom jevrejskom tradicijom ima i strašna sjećanja, koja sežu daleko prije uspona nacionalsocijalizma.

Da, postoje i bogata kultura i veličanstveni uspjesi u nauci - to potvrđuju imena brojnih njemačkih dobitnika Nobelove nagrade jevrejske vjere. Sve to mora biti dio sjećanja svih, a ne samo jevrejske zajednice.

Zato je u ovoj jubilarnoj godini još važniji zajednički pogled unazad i prema naprijed. Jevrejski život u Njemačkoj je 2021. tako raznolik kao nikada - poslije Holokausta. Danas u Njemačkoj opet studiraju budući liberalni, konzervativni i ortodoksni rabini. Postoje etablirane zajednice, naglašeno sekularni život, a i mladi, šareni pokreti s velikim samopouzdanjem.

A nakon doseljavanja Jevreja iz bivšeg Sovjetskog Saveza od 1990. godine, u mnogim jevrejskim opštinama se sprovodi nevjerovatno angažovan – često neprimjećen – rad na integraciji. Ova jubilarna godina želi da istakne to raznoliko vitalno jevrejstvo.

Deutsche Welle Strack Christoph Portrait

Kristof Štrak je ekspert za religije u DW-u

Uključiti manjine

Konstantinov dekret iz 321. godine odnosio se na političko uključivanje jevrejskih građana. U njemačkoj politici su Jevrejke i Jevreji rijetkost - jedna pokrajinska ministarka, jedan gradonačelnik i nekoliko pokrajinskih poslanika ili lokalnih političara.

Jer, oko 200.000 Jevrejki i Jevreja ipak predstavljaju manjinu. Uprkos tome: car je opomenuo gradske vlasti u Kelnu da ih ne izopštavaju. To važi za politiku i tada i danas. Tada je to važilo za Jevreje, a danas važi za sve manjine u političkom sistemu – u Njemačkoj i na međunarodnoj pozornici.

Ova 1.700 godišnjica je razlog za slavlje. Naravno, prvenstveno mogu slaviti Jevrejke i Jevreji u Njemačkoj ili sjeverno od Alpa. Ali ne samo oni, cijelo društvo i cijela Njemačka bi trebalo da slavi, podsjeća i gleda prema naprijed - zahvalna za sve što je postignuto i uvjerena da se neće zaboraviti ono što je prošlo.

Prošlost je prošla, ali ne smije biti zaboravljena - tako se može s pouzdanjem živjeti u zajedničkoj budućnosti.

Čitajte nas i preko DW-aplikacije za Android

Preporuka redakcije

Audio i video zapisi na tu temu