ዜና | DW
  1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages
ማስታወቂያ
ማስታወቂያ
ማስታወቂያ

ዜና | 21.08.2019 | 00:00

አዲስ አበባ፤ የኦብነግ በመጪው ምርጫ እሳተፋለሁ ማለቱ

የኦጋዴን ብሔራዊ ነፃ አውጭ ግንባር ኦብነግ ከእንግዲህ በሀገር አቀፍ ደረጃ ተመዝግቦ እንደሚንቀሳቀስ አስታወቀ። ፍትኃዊ፣ ሃቀኛ እና ለኢትዮጵያ ሰላም እንደሚሆን ተስፋ በሚያደርገው በሚቀጥለው ምርጫም እንደሚሳተፍ ገለጸ። የድርጅቱ ሊቀመንበር አቶ አብዱራህማን ሼህ ማህሊ ባደረጉት ንግግር ምርጫው በተያዘለት የጊዜ ቀጠሮ መሠረት መካሄድ እንደሚኖርበት ይህ የማይሆን ከሆነ ደግሞ እውነተኛ እና የሁሉም ብሔረሰቦች ውክልና ያለው የፌደራል የሥልጣን ክፍፍል ሊኖር እንደሚገባ አመልክተዋል። ኦብነግ በሀገር አቀፍ ደረጃ ለመንቀሳቀስ ለምን አስፈለገው በሚል ከጋዜጠኞች ለቀረበ ጥያቄ ምላሽ የሰጡት የድርጅቱ የሥራ አስፈጻሚ ኮሚቴ አባል እና የአዲስ አበባ ተጠሪ አቶ ሀሰን መአሊን ፤ ከዚህ በፊት ለሶማሌ ሕዝብ ይታገል የነበረው ድርጅታቸው ከሌላው የሀገሪቱ ሕዝብ ተነጥሎ የሚያገኘው ነፃነት ትርጉም አልባ ነው ብለዋል። «ከአሁን በፊት ለሶማሌ ሕዝብ ነበር የምንታገለው፤ በዓለም ደረጃ ያለው የፖለቲካ ሁኔታ (ዓለም እኮ ግሎባል ቪሌጅ ሆናለች) ስለዚህ የሁሉም የፖለቲካ ሁኔታ ስለተቀየረ በየጊዜው ጥናት እናደርጋለን። እና ይህ ጥናት የሚያሳየው ሎጂክም አይደለም ለሶማሌ ሕዝብ ብቻ ታግለን ኦሮሞ ወንድሞቻችንን፣ አፋር ወንድሞቻችንን፣ አማራ ወንድሞቻችን እና ሌሎችም የኢትዮጵያ ወንድሞቻችን ለየብቻ ተነጥለው የሶማሌ ሕዝብ ብቻ ወይም ኦጋዴ የሚኖረው ሕዝብ ብቻ የራሱን ፍትህ እኩልነት እና ነፃነት ካገኘ ሌላውስ? ይህ ሎጅክ አይደለም። »ላለፉት መቶ ዓመታት የሶማሌ ሕዝብ ዕጣ ፈንታ አዲስ አበባ ላይ ይወሰን ነበር ያሉት የኦብነግ ሊቀመንበር በበኩላቸው አሁን በዚህ ረገድ ሚና እንዲኖራቸው እንደሚፈልጉ አመልክተዋል። ከዚህም በተጨማሪ ኦብነግ የክልሉ ሰላም እና ፀጥታ እንዲረጋጋ፤ የሕዝቡም ፍትሃዊ ተጠቃሚነት እንዲረጋገጥ እንደሚሠራም ሊቀመንበሩ መናገራቸውን ከአዲስ አበባ ዘጋቢያችን ዮሐንስ ገብረ እግዚአብሔር የላከልን ዜና ያመለክታል።

ኻርቱም፤ የሱዳን የላዕላይ ምክር ቤት አባላት ቃለ መሐላ ፈጸሙ

በሱዳን የሲቪል አስተዳደር እስኪመሠረት ሀገሪቱን ለሦስት ዓመት የሚመራው የሽግግር ጊዜ ላዕላይ ምክር ቤት አባላት ዛሬ ቃለ መሐላ ፈፀሙ። ከቀትር በፊት 11 አባላት ያሉትን የበላይ ምክር ቤት የሚመሩት ጀነራል አብዱል ፈታህ ቡርሀን ከሰአት በኋላ ደግሞ ቀሪዎቹ የምክር ቤት አባላት ኃላፊነታቸውን ለመወጣት ቃል ገብተዋል። ሀገሪቱን በጠቅላይ ሚኒስትርነት እንዲመሩ የተሰየሙት አብደላ ሃምዶክ ደግሞ ማምሻውን ቃል እንደሚገቡ የሱዳን የዜና ምንጭ ሱና አስታውቋል። ኦማር አልበሽር ከሥጣን ከተወገዱ በኋላ በቦታቸው ሀገሪቱን ሲያስተዳድር በቆየው ወታደራዊ ምክር ቤት እና በሱዳን ተቃዋሚ ኃይሎች ስምምነት የተቋቋመው ላዕላይ ምክር ቤት አሁን በሱዳን ከፍተኛው ባለሥልጣን አካል ነው። ሆኖም የማስፈፀም ሥልጣንን ለካቢኔ ሚኒስትሮች ያከፋፍላል።

ኪጋሊ፤ የዩጋንዳ እና ሩዋንዳ መሪዎች የሰላም ውል ተፈራረሙ

የዩጋንዳ እና ሩዋንዳ መሪዎች የሚያወዛግባቸውን ጉዳይ ለመፍታት ያስችላል የተባለ የሰላም ውል ሉዋንዳ አንጎላ ላይ ዛሬ ተፈራረሙ። ሁለቱ ሃገራት በጎርጎሪዮሳዊው 2000 ዓ,ም መጀመሪያ ላይ በጎረቤታቸው ዲሞክራቲክ ሪፑብሊክ ኮንጎ ውስጥ ተዋግተዋል። ከዚያን ጊዜ ጀምሮ የተበላሸው ግንኙነታቸው ተባብሶ ላለፉት ስድስት ወራት ድንበር እስከመዝጋት እንዳደረሳቸው የሮይተርስ ዘገባ ያመለክታል። ሁለቱም አንዳቸው የሌላቸውን አማፂ ቡድን በመደገፍ እንዲሁም ዜጎቻቸውን በማጉላላት ሲካሰሱ ቆይተዋል። ዩጋንዳ እና ሩዋንዳ በአንጎላ እና እና በኮንጎ አሸማጋይነት ለችግራቸው መፍትሄ ማምጣት መቻላቸውን በትዊተር መልእክታቸው የመጥቀሱት የሩዋንዳው ፕሬዝደንት ፖል ካጋሜ የሁለቱን ሃገራት መሪዎች አመሰግነዋል።

ቴህራን፤ የኢራን ፕሬዝደንት ማስጠንቀቂያ

የኢራን ፕሬዝደንት የሀገራቸው የነዳጅ ሽያጭ ሙሉ ለሙሉ ከተቋረጠ ዓለም አቀፍ የውኃ ላይ መንገዶች ወትሮ የነበራቸው ደህንነት አይቀጥልም ሲሉ አስጠነቀቁ። ፕሬዝደንት ሀሰን ሩሀኒ ዛሬ ይህን የተናገሩት ከሃይማኖታዊው መሪ አያቶላህ አሊ ኻሚኒ ጋር ባደረጉት ስብሰባ ወቅት መሆኑ የኻሚኒ ይፋዊ ድረገጽ አመልክቷል። ሩሀኒ ነዳጅ ዘይት ታገዶ እና ኢራን ለውጭ የምታቀርበው የነዳጅ ዘይት ሽያጭ ወደዜሮ ወርዶ ዓለም አቀፍ የውኃ ላይ እንቅስቃሴ እንደበፊቱ ሰላም መሆን እንደማይችል የዓለም ኃያላን ያውቃሉ ማለታቸውን ሮይተርስ ዘግቧል። አክለውም ፕሬዝደንቱ ኢራን ላይ ነጥሎ የሚደረገው ጫና ለእነሱ የሚያመጣው ጥቅም የለም፤ በአካባቢውም ሆነ በዓለም ላይ ደህንነታቸውን አያረጋግጥም ነው ያሉት። የኢራን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር መሐመድ ጃቫድ ዛሪፍ በበኩላቸው በፕሬዝደንት ዶናልድ ትራምፕ አመራር ያልተጠበቀ ፖሊሲ ለምታወጣው ዩናይትድ ስቴትስ ያልተጠበ ምላሽ ልትሰጥ እንደምትችል አመልክተዋል። ራሳቸው ምን ሊያደርጉ እንደሚችሉ መገመት የማይቻለው ትራምፕ ከሌሎችም ተመሳሳይ አጸፋ መጠበቅ እንደሚኖርባቸው በመጠቆምም፤ እንዲህ ያለው አካሄድ ወደ ትርምስ ሊከት እንደሚችልም አስጠንቅቀዋል። ትራምፕ ባለፈው ዓመት ሀገራቸውን የኢራንን የኒኩኒየር ፍላጎት ለመገደብ ከተደረሰው ስምምነት ካስወጡ ወዲህ በቴህራን እና ዋሽንግተን መካከል ያለው ውጥረት እየተባባሰ በመሄድ ላይ ነው።

በርሊን፤ በብሬግዚት ውል ላይ ለውጥ አይኖርም

የጀርመን የፋይናንስ ሚኒስትር ኦላፍ ሾልስ ብሪታንያ ከአውሮጳ ለመውጣት በተዘጋጀችበት የብሬግዚት ውል ላይ ለውጥ እንደማይኖር አመለከቱ። ሚኒስትሩ ይህን ዛሬ የተናገሩት መራሂተ መንግሥት አንጌላ ሜርክል የብሪታኒያውን ጠቅላይ ሚኒስትር ቦሪስ ጆንሰንን ለማስተናገድ እየተዘጋጁ ነው። ሾልስ ለጋዜጠኞች በሰጡት መግለጫ ብሪታንያ ውስጥ የተደረገው የመንግሥት ለውጥ በውሉ ላይ ያስተከለው ነገር እንደሌላ ገልጸዋል።«በመጀመሪያ ብሬግዚትን በሚመለከት ጉዳዩን የሚያካሂደው የአውሮጳ ሕብረት ነው፤ ይህንን የሚያደርገው በስምምነት ነው። ውሉን አዘጋጅተናል እናም ማንም ቢሆን ቅድመ ሁኔታዎቹ ሊለወጡ ይችላሉ ብሎ መጠበቅ አይኖርበትም። ይህ ደግሞ ከጀርመንም ሆነ ከሌሎች መንግሥታት ጋር በሚደረገው ውይይት ይበልጥ ግልፅ ይሆናል። ብሪታኒያ ውስጥ በተደረገው የመንግሥት ለውጥ ምክንያት የተለወጠ ነገር የለም።»አክለውም ካለምንም ውል ከአውሮጳ ሕብረት የመውጣት ርምጃ አይኖርም ብለው ተስፋ እንደሚያደርጉም ገልጸዋል። ሜርክል በበኩላቸው ከብሪታኒያው ጠቅላይ ሚኒስትር ጋር በሚኖራቸው ጊዜ ብሪታንያ ያለ ውዝግብ ከሕብረቱ ስለምትወጣበት መንገድ ለመነጋገር መዘጋጀታቸውን አስታውቀዋል። ብሪታይና ከሕብረቱ ስትወጣ የነበሯት የተለያዩ ስምምነቶች ሊቋረጡ እንደሚችሉ ያመለከቱት ሜርክል የሽግግሩ ጊዜ ውዝግብ እንዳይበዛበት ለማድረግ ግልፅ መመሪዓዎች ላይ መስማማት እንደሚገባም ተናግረዋል። ቦሪስ ጆንሰን ሜርክል የብሬግዚት ውሉን እንዲቀይሩ ካልሆነ ግን ከሕብረቱ ካለምንም ውል ለመውጣት መዘጋጀታቸውን ሲገልፁ ቆይተዋል። ከበርሊን ጉብኝታቸው ቀጥሎ ወደ ፓሪስ በመዝለቅ ከፈረንሳይ እና ከቱርክ መሪዎች ጋር እንደሚነጋገሩም ይጠበቃል።

ዋሽንግተን፤ የአሜሪካ ሰው አልባ አውሮፕላን የመን ውስጥ ተመትቶ መውደቁ

የዩናይትድ ስቴትስ ሰው አልባ ወታደራዊ አውሮፕላን የመን ላይ ተመትቶ መውደቁን ባለሥልጣናት ዛሬ አስታወቁ። ሮይተርስ እንደዘገበው MQ 9 የተሰኘችው ወታደራዊ ሰው አልባ አውሮፕላን የሁቲ ሚሊሺያዎች ይዞታ ከሆነችው እና ከሰንአ በስተደቡብ ምሥራቅ በምትገኘው ዳህማር ግዛት ነው በተኩስ ተመትታ የወደቀችው። ስማቸው እንዲገለፅ ያልፈለጉ ባለሥልጣን ለዜና ወኪሉ እንደገለፁት የጦር ሰው አልባ አውሮፕላኗ የተመቻችው ትናንት ምሽት ነው። እንደዘገባው ቀደም ብሎም የሁሉ ሚሊሺያዎች ቃል አቀባይ አል ማስሪሃ ለተሰኘው የቡድኑ ቴሌቪዥን የሁቲ የአየር መከላከያ የአሜሪካንን ሰው አልባ አውሮፕላን መትቶ መጣሉን ተናግረዋል። የመን ውስጥ የአሜሪካን ሰው አልባ አውሮፕላን ተመትቶ ሲወድቅ ይህ የመጀመሪያ አይደለም። ባለፈው ሰኔ ወርም በኢራን መንግሥት የሚታገዙት የሁቲ አማፅያን አንድ ሰው አልባ አውሮፕላን እንደጣሉበት የዩናይትድ ስቴትስን ጦር አስታውቋል። የአሜሪካን ጦር ኃይል አልፎ አልፎ የመን ውስጥ በሚንቀሳቀሰው የአልቃይዳ ክንፍ ላይ በሰው አልባ አውሮፕላን ጥቃት እንደሚያደርስ ዘገባው አመልክቷል።

ሮም፤ የፖለቲካ ቀውስ እና የስደተኞች ጉዳይ

ጣሊያንውያን በጠቅላይ ሚኒስትር ጁሴፔ ኮንቴ ድንገተኛ ከሥልጣን መልቀቅ በአንድ በኩል ግልግል፤ በሌላ ወገን ሥጋት እንዲሁም እፍረት እንደተሰማቸው እየገለጹ ነው። የኮንቴ ርምጃ የሀገሪቱን ፖለቲካዊ ቀውስ እንዳባባሰው ዘገባዎች ያመለክታሉ። ከእሳቸው የሥልጣን መልቀቅ በኋላ አሁን ጥያቄው በፀረ ስደተኞች አቋማቸው አክራሪ የሚባሉት የሀገር ውስጥ ሚኒስትሩ ማቲዎ ሳልቪኒ ቦታውን ለመያዝ አዲስ ምርጫ እንዲካሄድ ግፊት ያደርጉ ይሆናል የሚሉ አሉ። ኮንቴ ትናንት ሥልጣናቸውን እንደሚለቁ ለምክር ቤቱ ሲናገሩ፣ በተጣማሪነት የሚሠሩት የቀኝ ክንፍ ሊግ እና የአምስት ኮከብ እንቅስቃሴ የተባለው ፓርቲን ትስስር የሚያናጋ ርምጃ ወስደዋል በሚል ሳልቪኒን ከሰዋል። በተያያዘ ዜና ኦፕን አርምስ የተሰኘችው የረድኤት መርከብ ከባሕር መስጠም ያተረፈቻቸው እና ለቀናት ውኃ ላይ የቆዩት 83 ተሰዳጆች ትናንት ማምሻውን ወደ ላምፔዱዛ እንዲገቡ ቢፈቀድም ይቀበሏቸዋል የተባሉት የተለያዩ የአውሮጳ ሃገራት እስካሁን የወሰዱት ርምጃ እንደሌለ ተገልጿል። ስፔን ተሰዳጆቹን ያተረፈው መርከብ ላይ ከፍተኛ የገንዘብ ቅጣት እንደምትጥል አስታውቃለች። SL/AT