1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

افغانستان

په تعليمي نصاب کې دیني مضامین ډیریږي

د افغانستان د معارف وزارت وایي چې د طالبانو له لوري د زده کوونکو تر گواښولو وروسته د ټول هیواد په کچه ۵۲۸ ښوونځي تړل شوي دي چې په پایله کې ئې ۳۰۰ زره زده کوونکي له زده کړو څخه بې برخې پاتې شوي دي.

په ټول افغانستان کې د ناامنیو او طالبانو له لوري د گواښونو له امله درې میلیونه ماشومان زده کړې ته لاسرسي نه لري. د دغو ماشومانو له ډلې څخه ۳۰۰ زره ئې هغه ماشومان دي چې ښوونځي ئې د طالبانو له خوا تړل شوي دي. د افغانستان د معارف وزارت د ارقامو پر اساس په روان کال کې د افغانستان په بیلا بیلو برخو کې ۱۲۸۹ تنه زده کوونکي مسموم شوي دي.

د معارف د وزارت ویاند امان الله ایمان، دویچه ویله ته وویل چې په پکتیکا ولایت کې شپږ تنه زده کوونکي وژل شوي دي. خو هغه په روان کال کې د سوځول شوو ښوونځیو په اړه کوم جزئیات ور نه کړل. زیاتره ښوونځي د هلمند، کندهار او زابل په ولایتونو کې تړل شوي دي.

اصلي عاملین طالبان دي

په تیرو اونیو کې د افغانستان تخار ولایت تقریبا هره ورځ د نجونو زده کوونکو د مسمومیت شاهد وو. د افغانستان د ملي امنیت ریاست وایي چې په ۱۳۹۱ کال کې د ښوونځیو د زده کوونکو مسمومول د طالبانو له لوري د رواني جگړې مهم جز دئ.

د ملي امنیت د ویاند په وینا، طالبانو د الفاروق په نامه د عملیاتو په پیلولو سره په کویټه کې یوه غونډه تر سره کړه چې په هغې کې د ملا عمر او د حقاني د شبکې په مشري تصمیم ونیول شو، ځکه چې د هغه په وینا طالبان د جگړې په میدان کې نه شي کولای چې د افغانستان امنیتي ځواکونو ته کوم ضرر ورسوي نو پر دې اساس ئې پریکړه وکړه چې د داسې اهدافو په تر سره کولو سره خلک وویروي.

د افغانستان د روغتیا وزیرې ثریا دلیل، د ملي امنیت ویاند لطف الله مشعل او د معارف وزارت معین صدیق پتمن، د چهارشنبې په ورځ «د ۱۳۹۱ کال د جوزا د میاشتې ۱۷مه» په یوه خبري غونډه کې د ښوونځیو د زده کوونکو د مسمومیدو په اړه جزئیات وړاندې کړي ول.

ښاغلي مشعل په خپلو خبرو کې وویل که څه هم سربیره پر دې چې طالبانو د ملا عمر په مشرۍ اعلان کړی وو چې له معارف سره مخالف نه دي، خو دغه ډله او د سیمې استخبارات د زده کوونکو د مسمومیدو اصلي عاملین دي.

د افغانستان د روغتیا وزرات وایي چې هیڅ کوم زده کوونکي د مسمومیدو له امله خپل ژوند له لاسه نه دئ ورکړی. د افغانستان د روغیتا د وزارت په وینا د دغه مسمومیدو اصلي لامل یو زهرجن گاز دئ چې په هوا کې ژر خپریږي او د مسمومیت لامل گرځي.

د افغانستان د معارف وزارت مقام پر دې ټینگار کوي چې نه شي کولای د امنیتي ځواکونو په مټ د ښوونځیو د تړل کیدو مخه ونیسي. د نوموړي وزرات ویاند امان الله ایمان، وایي: « نه موږ ځواک لرو او نه د ځواکونو په مټ ښوونځي ساتل کیدای شي.»

هغه زیاته کړه چې په وروستیو وختونو کې په غزني او زابل ولایتونو کې د خلکو په مرسته یو شمیر ښوونځي بیرته پرانیستل شوي دي. د معارف د وزارت دغه چارواکی زیاتوي چې د معارف د شوراگانو جوړول، د معارف په نظام کې د «علمای کرامو» ډیروالی او همدا شان د بانفوذه قومي مشرانو ملاتړ په لاس راوړل هغه لارې چارې دي چې د معارف وزارت د ښوونځیو د پرانیستلو له پاره ترې کار اخلي.

د افغانستان د معارف وزارت وایي چې په نصاب کې دیني مفردات زیات شوي دي چې دښمنانو ته وخت ور نه کړل شي چې له تعلیمي نصاب څخه د معارف پر ضد گټه واخلي. د نوموړي وزارت د ویاند په وینا په همدې موخه د دیني کتابونو شمیر ډیر شوی دئ او پر دې سربیره په ښوونځیو کې د دیني علماوو شمیر هم زیات شوی دئ.

د طالبانو له لوري د ښوونځیو د تړولو له پاره یوه بهانه هم د افغانستان تعلیمي نصاب دئ. طالبانو د خپل حاکمیت په دوران کې له تعلیمي نصاب څخه ساینسي مضامین راکم کړي ول او پر ځای ئې زیات دیني مضامین په نصاب کې شامل کړي ول. د معارف وزارت د ویاند په وینا د سویې د یوې ازموینې تر اخیستو وروسته به شپږ زره تنه دیني عالمان د معارف نظام ته جذب شي.

حسین سیرت/ سید ریاض
کتونکی: مسعود جهش