1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

افغانستان

آیا ملا عمر په رښتیا وژل شوی دی؟

له طالبانو څخه یوې بیلې شوې ډلې ادعا کړې ده چې د طالبانو مشر ملا محمد عمر دوه کاله مخکې وژل شوی دی خو کارپوهان بیا وایي چې د دې خبرې ثبوتول ډیر ستونزمن کار دی ځکه هیڅوک هم د ملا عمر پر پټنځای خبر نه دي.

له طالبانو څخه یوې بلې شوې ډلې د افغانستان د اسلامي امارت فدایي محاذ، ویلي دي چې د دغې ډلې مشر ملا محمد عمر، دوه کاله مخکې د طالبانو د نورو غړو له خوا وژل شوی دی. د دغې ډلې یوه ویاند قاري حمزه له رسنیو سره په خبرو کې ویلي دي چې دقیق ثبوتونه په لاس کې لري چې دوه کاله مخکې د ملا عمر د وژل کیدو ادعا ثابتوي.

د افغانستان د چارو کارپوه احمد سعیدي، له دویچه ویله سره په خبرو کې وویل چې هیڅوک هم د ملا عمر د وژل کیدو او یا هم د هغه د ژوندون په اړه معلومات نه لري. هغه زیاتوي چې که د طالبانو دغه مشر ژوندی هم وي نو په خپل واک کې نه ده بکلې چارې یې د نورو له خوا اداره کیږي. سیعدي د ملا عمر په حواله وروستي خپور شوي پیغام ته اشاره وکړه او ویې ویل: «هغه اعلامیه چې په وروستیو وختونو کې خپره شوې ښيي چې هغه د ملا عمر له خوا نه ده لیکل شوي او د پاکستان استخباراتو لیکلي او د طالبانو د دغه مشر په نامه یې خپره کړې ده نو له دې کبله که ملا عمر ژوندی هم وي نو د پاکستان د استخباراتي ادارې په کنترول کې دی.»

طالبانو د کوچني اختر په مناسبت د ملاعمر په حواله یوه اعلامیه خپره کړه چې په کې «خبرې اترې هدف ته د رسیدو یوه مشروع لار بلل شوې وه». دا په تیرو څو کلونو کې د ملا عمر له خوا د سولې د خبرو اترو پر وړاندې تر ټولو نرم دریځ بلل کیږي چې له کبله یې ولسمشر اشرف غني هم له هغه څخه مننه وکړه. د دې خبرې ارزښت بیا په خاصه توګه ځکه ډیر دی چې په پاکستان کې د افغان حکومت او طالبانو د استازو تر غونډې لږ وروسته خپور شوی دی.

تر دې مخکې لویدیځو رسنیو هم د طالبانو د مشر ملا محمد عمر، د وژل کیدو خبرونه خپاره کړي وو. خو طالبانو بیا دغه خبرونه رد کړل او ویې ویل چې مشر یې روغ رمټ دی.

په ۲۰۰۱ کال کې د طالبانو رژیم تر ړنګیدو وروسته تر اوسه پورې ملا عمر نه دی لیدل شوی. په رسنیو کې یوازې د هغه یو انځو شته. د دغه پیغامونه په لیکلې پڼه خپریږي چې ویل کیږي ډیر وخت د نورو کسانو له خوا لیکل شوي وي. د طالبانو د چارو کارپوه وحید مژده، له دویچه ویله سره په مرکه کې وویل: «آن د اسلامي امارت پر مهال هم کله چې ملا عمر په افغانستان کې وو د هغه پیغامونه د نورو له خوا لیکل کیدل.»

دغه کارپوه زیاتوي چې که ملا عمر وژل شوی وای نو د طالبانو قوماندانانو باید بل امیر ټاکلی وای: «هغه پیژندلګوي چې زه یې له طالبانو لرم نو له شرعي لحاظه که یو امیر المومنین ووژل شي نو د هغه تر خښولو مخکې باید یو ځای ناستی وټاکل شي ځلکه پرته له دې کاره جهاد امکان نه لري. دا د طالبانو په منځ کې یوه منل شوې موضوع ده. په دې معنی چې که د طالبانو قوماندانان په دې اړه شک ولري چې ملا عمر وژل شوی نو جګړه نه کوي. له دې خبرې معلومیږي چې لږ تر لږه د طالبانو قوماندانان ډاډه دي چې ملا عمر ژوندی دی.»

هیڅوک د ملا عمر د ژوند او یا هم مړیني په اړه دقیق معلومات په لاس کې نه لري خو کارپوهان وایي چې که هغه وژل شوی وي نو دا د طالبانو پر فعالیتونو باندې اغیزه اچولی شي. سعیدي وايي: «که دا خبره ثابته شي چې ملا عمر وژل شوی نو پر طالبانو باندې به ناوړه اغیزه وکړي ځکه له دې سره ثابتیدای شي چې د هغه په غیاب کې د پاکستان استخباراتي ادارې د طالبانو د ډلې رهبري په لاسه کې لرله.»

ویل کیږي چې د طالبانو مشر د پاکستان په یوه نامعلومه ځای کې اوسیږي. د سعیدي په شان یو ډیر شمیر کارپوهان پر پاکستان باندې تور لګوي چې د ملا عمر ملاتړ کوي خو اسلام آباد بیا دغه تورونه ردوي.

DW.COM