1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

Свет

Во Бугарија расте антидемократско расположение

Повеќе од третина од Бугарите смета дека демократијата и‘ штети на земјата, велат актуелните анкети. Пет години по приемот во ЕУ, експертите во земјата забележуваат анти-демократски тенденции.

default

Софија

Резултатите од анкетата на бугарскиот институт за истражување на јавното мислење Медиана за многу експерти звучеа како аларм: На прашањето „Дали демократијата повеќе и користи или штети на Бугарија?“ продемократските мислења со 38 насто имаат само тесна предност пред антидемократските со 35 проценти.

„Ако Бугарија беше вистинска суверена и демократска држава, тогаш со голела веројатност ќе имавме еден национал-социјалистички режим. Избран на слободни избори како во Германија во 30. години од 20. век“, предупредува истражувачот на јавното мислење Кољо Колев. „Единствената шанса за Бугарија е во тоа што како земја-членка на ЕУ таа е само делумно суверена“. Колев смета дека влијанието на Европската унија може да ги спречи најлошите анти-демократски процеси во Бугарија.

„Благосостојбата на нацијата поважна од поединечните групи“

Во Бугарија владее голема недоверба кон партиите и институциите, објаснува политикологот Антониј Галабов: Тоа создава слободен простор за популизмот. Стравувам од вистинска експлозија на популистички проекти кои ќе ја искористат тешката социјална положба на луѓето и растечкиот национализам“.

Анкетата на Медиана ги потврдува ваквите стравувања. 87 проценти од испитаниците на пример се убедени дека „благосостојбата на нацијата“ е поважна од интересите на поединечни групи. Речиси две третини ги поддржуваат изјавите како: „Ако станува збор за добросостојбата на нацијата, малцинствата не смеат да протестираат или да пречат“ или пак „Легалното прислушување не е проблем за искрените граѓани“.

Заднината на последната изјава беше тематизирана во критичкиот извештај на ЕУ за мониторингот на Бугарија, кој беше објавен летово: Бугарската влада се обидува да се справи со распламтената корупција и организираниот криминал со интензивно легално прислушување. Оваа влада е предводена од конзервативецот Бојко Борисов, кој со силна реторика постојано презентира навидум едноставни решенија, кои меѓутоа не се спроведливи. Тоа е една од сличностите меѓу него и разни европски популисти.

„Омраза кон елитите“

И социологот Антониј Тодоров смета дека бугарската влада полага на владеењето со силна рака како стратегија во односите со јавноста. Истражувачот на јавното мислење Кољо Колев е убеден дека повеќето Бугари би прифатлиле „железна рака“ и се подготвени за наводна безбедност да се откажат од своите граѓански права, слободата па и самата правна држава.

Мнозинството од испитаниците во анкетата на Медиана би немале ништо против кога полицијата би ги ограничила нивните права а речиси една третина ја поддржуваат вознемирувачката изјава: „Луѓето, кои немаат правилни погледи и уверувања, не смеат да добијат збор на радио или телевизија“.

Кољо Колев предупредува дека зад ваквите ставови се крие „страв, социјална завист и нагон за одмазда“, но пред се’ „омразата кон т.н елити, против богатите, против профитерите од политичката транзиција од 1989 година наваму, против медиумите, против сите, кои се сметаат за ’поинакви’- без оглед дали станува збор за Роми, хомосексуалци, евреи.“

Многу набљудувачи алармираат дека Бугарија е на добар пат да се приклучи кон проблематичните демократии во југоисточна Европа, како Унгарија и Романија.

Кусо по падот на комунизмот (1989. година) големо мнозинство од Бугарите се изјаснуваа за демократија и пазарно стопанство, меѓутоа сега овие концепти се речиси презрени, предупредува Кољо Колев. Социлогот Андреј Рајчев ваквиот развој го набљудува во контекст на економската криза: „И во други европски земји граѓаните стремат кон „цврста рака“. Оваа криза ги испреврте претставите и вердностите. Во вакви времиња постои верувањето дека проблемите побргу би се решиле преку поголема безбедност отколку преку повеќе слобода“.