1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

جهان

آیا مذاکره صلح بین دولت ترکیه و پ‌ک‌ک امکان​پذیر است؟

جنگنده​های ترکیه مواضع پ‌ک‌ک را بمباران می​کنند. دولت ترکیه این گروه را به بمب​گذاری​ در شهرهای این کشور متهم کرده است. در چنین شرایطی اوجالان رهبر پ‌ک‌ک پیام صلح داد. آیا امکان آغاز مذاکرات صلح وجود دارد؟

پیمان آتش‌بس بین دولت ترکیه و حزب کارگران کردستان (پ‌ ک ‌ک) از حدود ۱۴ ماه پیش با بن​بست مواجه شده است. این پیمان گرچه لغو نشده اما بسیاری از کارشناسان در شرایط فعلی ترکیه آن را یک "طرح شکست خورده" تلقی می​کنند.

اوجالان بنیان​گذار پ‌ک‌ک که از حدود ۱۷ سال پیش در زندان "امرالی" محبوس است، در اوج‌ تنش دولت ترکیه با حزبش پیام داد که "در صورت آمادگی دولت ترکیه برای ازسرگیری مذاکرات صلح، مصمم است فقط در ۶ ماه پروژه صلح را تکمیل و به سرانجام برساند".

بیشتر بخوانید: اوجالان خواستار آغاز گفت‌وگوهای صلح با دولت ترکیه شد

مهمت اوجالان برادر رهبر حزب پ‌ک‌ک که این سخنان برادرش را بعد از ملاقات با او در کنفرانس خبری در دیاربکر بیان می​کرد، گفت: «رهبر حزب معتقد است که جنگ فعلی برنده‌ای ندارد و اکنون زمان آن فرا رسیده تا به همه خون‌ریزی‌ها پایان داده شود.»

بدبینی رسانه​های ترکیه به پیشنهاد صلح اوجالان

پیشنهاد اوجالان در میان دولتمردان ترکیه و در رسانه​های جمعی این کشور با سکوت و سردی روبرو شد. طه آق یول، روزنامه​نگار مشهور ترکیه در روزنامه "حریت" (در ۱۴ سپتامبر) بعد از پیام رهبر پ‌ک‌ک نوشت، اگر اوجالان واقعا خواهان صلح است باید پ‌ک‌ک را خلع سلاح کند و تا زمانی که این عمل صورت نگیرد، امکان برقراری صلح ضعیف است.

ستون​نویس حریت تاکید می​کند: «اوجالان باید قندیل (محلی که نیروهای پ‌ک‌ک مستقر هستند) را راضی کند که از جنگ دست بکشد. هر زمان که وی آنها را قانع کرد، می​تواند رهبری روند صلح را دوباره به دست گیرد، در غیراین صورت صلح در ترکیه شانسی ندارد.» طه آق یول معتقد هست که در شرایط فعلی سیاسی ترکیه آغاز مذاکرات صلح پ‌ک‌ک با دولت ترکیه عملی نیست.

خانم نورای مرت، ستون‌نویس روزنامه "جمهوریت" هم در مقاله​ای انتقاد می​کند که "کردها با سیاستی که در پیش گرفتند به بن بست می​رسند". به گفته او احتمال اینکه کردها حمایت نیروهای دمکرات​ ترکیه را از دست بدهند هم بیشتر شده است. این رونامه​نگار که قبلا در روزنامه "ملیت" کار می​​کرد و به دلیل حمایت از مذاکرات صلح با کردها از کارش اخراج شده بود، اکنون از شیوه نظامی پ‌ک‌ک انتقاد می‌کند.

بیشتر بخوانید: اردوغان: مصمم به خلاصی از داعش و پ‌ک‌ک هستیم

رسانه​های ترکیه درباره پیشنهاد اوجالان به این مسئله می‌نویسند که حل مسئله کرد در ظرف ۶ ماه "مبالغه آمیز" است و در رابطه با پیام اوجالان ایراد می‌گیرند که او از فعالیت​های نظامی پ‌ک‌ک انتقادی نکرده و هیچ جمله انتقادی در رابطه با بمب‌گذاری​های اخیر این گروه در شهرهای ترکیه بر زبان نیاورده است.

کارشناسان درباره صلح پ‌ک‌ک با دولت ترکیه چه می​گویند؟

اما کارشناسان امور ترکیه درباره امکان آغاز مذاکرات صلح پ‌ک‌ک با دولت این کشور چه نظری دارند؟

آرتوم دینج، کارشناس مسائل ترکیه در پاسخ به پرسش دویچه وله می​گوید: «صلح بین پ‌ک‌ک و دولت ترکیه امکان​پذیر نیست. ولی امکان گفت‌وگوی دولت یلدیریم، نخست وزیر این کشور با حزب دمکراتیک خلق​ها، حزب طرفدار کردها در میان​مدت وجود دارد. یلدیریم در حل مسئله کرد در ترکیه شاید از گزینه​های مختلفی استفاده کند. اگر شرایط تغییر کرد، گفت و گوها بین تشکیلات​های غیردولتی طرفدار کردها با دولت نیز انجام خواهد گرفت.»

عارف کسگین پژوهشگر "مرکز تحقیقات استراتژیک ترکیه" هم در گفت و گو با دویچه وله درباره آغاز مذاکرات صلح در ترکیه و پیام اوجالان می​گوید، در افکار عمومی ترکیه بدبینی عمیقی به مذاکرات صلح و نتایج آن ایجاد شده و بسیاری در ترکیه بر این باورند که مذاکرات صلح با کردها بیشتر به قدرت​مند شدن پ‌ک‌ک انجامیده است.

فشار غرب به ترکیه برای ادامه مذاکره با کردها

دکتر کمال سیدو، مسئول امور خاورمیانه در "جامعه اقوام در معرض خطر" که خود از کردهای سوریه است و با اوضاع کردهای ترکیه هم آشناست درباره پیام اوجالان برای برقرار صلح در ترکیه، می​گوید: «من پیام اوجالان را اینگونه فهمیدم که او برای صلح در ترکیه آماده است. اما به‌رغم این فراخوان اکثریت مردم کرد و حزب دمکراتیک خلق​ها (HDP) فکر می​کنند که دولت ترکیه در شرایط کنونی مذاکره صلح را آغاز نخواهد کرد. اردوغان زمانی مذاکره صلح را آغاز خواهد کرد که جنبش کرد در ترکیه ضعیف شده باشد. هدف اردوغان این است که پ‌ک‌ک را با قوه قهریه نابود کند تا درخواستی از طرف آنها طرح نشود.»

به گفته سیدو اتحادیه اروپا، آلمان و آمریکا از ۳ درخواست عمده کردهای ترکیه "برابری زبان کردی با ترکی در مدارس، دانشگاه​ها و ادارات دولتی"، "به رسمیت شناخته شدن خودگردانی کردها" و "آزادی فعالیت اقلیت​های دینی مانند ایزدیان" حمایت می​کنند. اما این کارشناس تائید می​کند که ترکیه شرط آغاز مذاکرات صلح را به خلع سلاح کردهای مسلح و خروج آنها از خاک ترکیه منوط کرده و حزب پ‌ک‌ک با درخواست این کشور موافقت نخواهد کرد و در نتیجه صلح شانسی ندارد.

"مذاکرات دولت​های غربی با پ‌ک‌ک"

آلمان، آمریکا و اتحادیه اروپا حزب کارگران کردستان را به عنوان گروه تروریستی می​شناسند ولی به گفته کمال سیدو این کشورها با نمایندگان حزب پ‌ک‌ک مذاکره می​کنند. سیدو می‌افزاید که "در واشنگتن با هیات​های نزدیک به گروه پ‌ک‌ک ملاقات می​کنند." به نظر این کارشناس دولت​های غربی باید فشار را بر ترکیه بیافزایند تا مقامات این کشور خواست​ کردها را به رسمیت بشناسند. او تاکید می​کند که عملی کردن خواست​ کردها باعث ثبات ترکیه خواهد شد در غیر این صورت بی​ثباتی در این کشور حاکم می​شود و این به نفع اتحادیه اروپا، آلمان و آمریکا نیست.

Arif Kaskin

عارف کسکین، پژوهشگر مرکز تحقیقات استراتژیک ترکیه

برخلاف گفته​های کمال سیدو، عارف کسگین از مرکز تحقیقات استراتژیک ترکیه می​گوید: «اگر اوجالان پ‌ک‌ک را خلع سلاح و نیروهای این گروه را از ترکیه خارج کند، امید به ادامه روند مذاکرات صلح وجود دارد.»

تغییر دیدگاه قدرت​های خارجی درباره کردها

کسگین می‌افزاید: «یگان‌های مدافع خلق و پ‌ک‌ک موفق شده​اند با اروپا و آمریکا روابط خوبی برقرار کنند. اینکه روابط جدید در آینده چه نتیجه​ای خواهد داد، نمی‌توانیم از الان بگوییم. آینده معادله قدرت در ترکیه هم مشخص نیست. کردها در سوریه به خاطر جنگ موفقی که علیه داعش کردند یک نیروی مثبت تلقی می​شوند ولی در دوران پساداعش چه اتفاقی خواهد افتاد، فعلا زود است در این باره اظهار نظر کنیم. چرا که اینجا موضوع فقط قدرت​های غربی نیست و موقعیت​ ترکیه، روسیه ، ایران و کشورهای عربی هم مطرح است.»

به گفته کسگین در ترکیه بدبینی شدیدی در میان مردم ترکیه نسبت به غرب و آمریکا شکل گرفته و رسانه​ها از دشمنی غرب با ترکیه سخن می​گویند. به نظر این کارشناس این موضوع می​تواند باعث شود که ترکیه با روسیه و ایران مناسبات خود را بیشتر کند.

بیشتر بخوانید: در انفجار شهر وان ترکیه چند ایرانی زخمی شدند

کسگین درباره نقش غرب به این موضوع هم اشاره می​کند که هرچقدر فشارغرب به اردوغان، رئیس جمهور ترکیه بیشتر می​شود، حمایت مردم از او هم افزایش می‌یابد. او تاکید می​کند: «ما فعلا نمی​دانیم که اردوغان و حزب عدالت و توسعه در آینده در رابطه با نظام ریاستی چه پروژه​ای دارند؟ اگر نظام ریاستی مطرح شود و موضوع انتخابات دوباره طرح گردد، مذاکرات صلح در ترکیه به تعویق خواهد افتاد.»

در همین زمینه: