1. Inhalt
  2. Navigation
  3. Weitere Inhalte
  4. Metanavigation
  5. Suche
  6. Choose from 30 Languages

Panorama

125. rođendan Agathe Christie

Ona je utjecala na cijeli žanr, a od gospođice Marple i Herculom Poirotom napravila čuvene detektive širom svijeta: Agatha Christi - "Queen of Crime".

Danas ona slovi za "Queen of Crime" - kraljicu krimića: Agatha Christie. Rođena je prije 125 godina, 15. septembra 1890. godine, na jugoistoku Engleske u grofoviji Devon. Tamo je živjela okružena živopisnim obalnim gradom i močvarnim krajolikom. Tada se još uvijek zvala Agatha Mary Clarissa Miller. U godini 1914., kada je počeo Prvi svjetski rat, udala se za britanskog oficira Archibalda Christie, od kojeg se 12 godina kasnije razvela, nakon što je na svjetlo dana izašla njegova afera sa Nancy Neele, sekretaricom jednog kolege.

Otrove je upoznala u Crvenom križu

Tokom rata je radila kao medicinska sestra pri Crvenom križu. Tada se upoznala sa arsenom, strihninom i cijanovodičnom kiselinom - otrovima, kojima će kasnije u njenim romanima biti otrovani neki likovi. Već u njenom prvom krimi romanu belgijski privatni detektiv Hercule Poirot, elegantni egocentrik, bio je na tragu jednom ubojici koji je koristio otrov. 1920. godine je izašao njen prvi roman "The Mysterious Affair at Styles" ("Zagonetni slučaj Stajls"). Uslijedili su brojni romani o Herculu Poirotu i kratke priče.

Vjerojatno najvažniji roman Agathe Christie pojavio se u knjižarama 1926. godine pod naslovom "The Murder of Roger Ackroyd" ("Ubistvo Rodžera Akrojda"). U njemu je skoro cijelo selo bilo osumnjičeno za ubistvo vlasnika fabrike Rogera Ackroyda, među njima njegova veoma zadužena svastika, lovac na divljač, Ackroydsovom sekretar, batler i sobarica. Na koncu se ispostavlja sljedeće: ubica je pripovjedač. Tim neobičnim raspletom ovaj krimi je ostavio traga na cijeli žanr.

Irak Archäologie Nimrud Agatha Christie

Agatha Christie u Iraku

Za neka neobična iznenađenja pobrinula se i u svom stvarnom životu. U decembru jedne godine Christie je odjednom neko vrijeme nestala. Njen auto pronađene je jarku. Od autorice nije bilo ni traga. Štampa je odmah počela pisati o tome. Nakon 11 dana ona se ponovo pojavila. Ona je s lažnim imenom odsjela u jednom hotelu. Da li je nestanak mlade autorice, koja je upravo bilježila prve uspjehe, bio PR-geg, do danas je sporno.

Miss Marple: hirovita i oštroumna

1930. godine spisateljica se udala drugi put. Ovaj put za arheologa Maxa Mallowana kojeg je upoznala na jednom od njenih putovanja po istoku. Iste godine je iz štampe izašao prvi od 12 romana o Miss Marple: "The Murder at the Vicarage" ("Ubistvo u vikarijatu"). Ljubazna, simpatična, ali i prilično hirovita detektivka iz hobija gospođica Marple vodi istragu na vlastitu ruku u jednom fiktivnom engleskom selu nakon što je župnik pronađen mrtav.

U literarnom smislu romani Agathe Christies nisu remek djelo, prigovaraju kritičari. Oni prebacuju autorici da je pisala krimi romane po obrascima. Unatoč tome oni su ovoj engleskoj autorici priskrbili uspjeh širom svijeta. Njeni tekstovi su prevedeni na oko 100 jezika, brojna djela su ekranizirana. Njen komad "Mišolovka" se i do danas izvodi u londonskom teatru St. Martins - i to 63 godine.

Kod Agathe Christie niko nije nevin

Agatha Christie je obilježila cijeli žanr kao ni jedna druga žena prije nje. Ona je svoje čitatelje vodila na krivi put svojim konstruiranim, zamršenim zapletima. Njene priče se često odigravaju na iznenađujućim mjestima - na seoskim imanjima u provinciji, u vozovima, na brodu, u avionu, na malom otoku, u selima i malim gradovima - sa nizom osumnjičenih, pri čemu svi imaju upletene prste.

Agatha Christie je napisala više od 60 krimi romana, brojne kratke priče i više od deset pozorišnih komada. K tomu dolaze brojni romani koji su objavljeni pod pseudonimom Mary Westmacotta. Nekoliko godina prije smrti primila ju je kraljica kraljica Elisabetha II u Adelsstandu. Agatha Christie umrla je 12. januara 1976. godine - ipak njeni likovi žive i danas.

Preporuka redakcije